Afaan Oromo/AppD
From Wikibooks, open books for an open world
English-Oromo Glossary
| A | B | C | D | E | F | G | H | I |
| J | K | L | M | N | O | P | Q | R |
| S | T | U | V | W | X-Z | Verbs | Expressions | |
| A | |
| English |
Oromo
|
|
a lot
|
hedduu, baayee
|
|
about, in regard to
|
waa'ee, waayee
|
|
above
|
irra, ol
|
|
absolutely
|
guutuumaatti, tasa, gonkumaa
|
|
accident
|
balaa
|
|
accidentally
|
tasuma, utuu hin yaadamiin, dimmaa
|
|
accomplice
|
tumsaa, tumsituu, baabsii
|
|
accomplishment
|
raawwii
|
|
account, mathematics
|
herrega
|
|
accountant
|
herregaa, herregduu
|
|
accurate, correct
|
sirrii
|
|
accusation
|
himannaa
|
|
accustomed, familiar
|
beekamaa
|
|
ache
|
waraansa
|
|
action
|
gochaa, hojimaata
|
|
active
|
si'aawaa, si'ooftuu, hisataa, hisattuu
|
|
activity
|
sochii, hojii
|
|
actor
|
ta'aa
|
|
actress
|
taatuu
|
|
actually
|
dhugaadhumatti
|
|
addiction
|
araada, haraaraa
|
|
addictive
|
arachiisaa
|
|
additional, extra
|
dabalata, edaasa
|
|
address
|
teesso
|
|
adequate, satisfactory
|
ga'aa, quubsaa
|
|
adjacent
|
wal bira, cinaa
|
|
adjective
|
addeessa
|
|
administration
|
bulchiinsa
|
|
administrator, governor
|
bulchaa, geggeessaa, hoogganaa
|
|
admirer
|
leellisaa, leellistuu
|
|
adolescent
|
dardara, shamara
|
|
adorable
|
jaallatamaa, jaallatamtuu
|
|
adult
|
ga'eessa, geessuu
|
|
advantage
|
faayidaa, bu'aa
|
|
adverb
|
dabalgochima
|
|
adversity
|
rakkina, yeroo gadhee
|
|
advertisement
|
beeksisa, dhaadheessa
|
|
advice
|
gorsa
|
|
affection
|
jaalala, kabajaa
|
|
afforestation
|
manca'a bosoonaa
|
|
after…
|
…booda
|
|
afternoon
|
waaree booda
|
|
afterwards
|
eger, booddee
|
|
again
|
ammas, lamuum, irra deebii
|
|
age
|
umurii, ganna, waggaa
|
|
agenda
|
ajandaa
|
|
agent
|
abbaanaa
|
|
aggression
|
miira diinummaa, jibba
|
|
ago, before
|
dura
|
|
agony
|
dhiphina, gidiraa, gadadoo, hiraara
|
|
agreement
|
waliigaltee, dilaala, walta'iinsa
|
|
agricultural office
|
waajjira qonnaa
|
|
agriculture
|
qonnaa, qotiisa
|
|
ahead
|
gara fulduraatti
|
|
aid
|
gargaarsa
|
|
aim, goal
|
kaayyoo, galii, akeeka
|
|
air
|
qilleensa
|
|
air pollution
|
faalama qileensa
|
|
airplane
|
xiyyaara
|
|
airport
|
dirree xiyyaaraa
|
|
alarming
|
rifachiisaa, rifachiistuu
|
|
alcohol
|
alkoolii
|
|
all
|
cufa, cufti, hunda, mara, jiblaa
|
|
allergy
|
adanyoo
|
|
allowance
|
durgoo, olmaayaa
|
|
alone, by oneself
|
qobaa
|
|
alphabet
|
arfii, qubee
|
|
already
|
dursee, ammaan dura
|
|
also
|
itti dabalee, akkasumas
|
|
alteration
|
jijjiirama
|
|
although, but
|
ta'ullee, ta'us, haa ta'u malee
|
|
altitude
|
ol fageenya
|
|
always
|
yeroo hunda, hooggayyuu
|
|
amazing, awesome, surprising
|
dinqisiisaa
|
|
amiable
|
gammachiisaa, gammachiistuu
|
|
among
|
baay'ee keessaa, keessaa
|
|
amount
|
baay'ina, hammamtaa
|
|
amusing
|
kofalchiisaa, kofalchiistuu
|
|
ancestor
|
abuduroo, abuturoo
|
|
ancient
|
kan bara durii
|
|
and
|
fi
|
|
angry
|
aare
|
|
animal
|
neefkaa, bineelda, horii
|
|
animal (wild)
|
bineensa
|
|
ankle
|
kuburuu, kibirii
|
|
anklet
|
albo, bitoo
|
|
annoyance, anger
|
aarii, dallansuu
|
|
annual
|
kan waggaa
|
|
another, other
|
biraa, dhibii, abbii
|
|
answer, change ($)
|
deebii
|
|
ant
|
jaamaa, mixii, gonjaree
|
|
antelope
|
arroolee
|
|
anti-
|
farra-
|
|
anus
|
futee
|
|
anxiety
|
yaaddoo, cinqii, badada
|
|
anxious
|
dhiphataa, dhiphattuu, cinqamaa, cinqamtuu
|
|
any
|
kamiyyuu, eenyuyyuu, tokkollee
|
|
anybody, anyone
|
eenyuyyuu, nami kamiyyuu
|
|
anymore
|
si'achi
|
|
anything
|
halle, cufa, tokkollee
|
|
anyway
|
haala kaminiyyuu, karuma ta'en
|
|
anywhere, everywhere
|
bakkayyuu, eessattuu
|
|
apology, excuse me
|
dhiifama
|
|
appearance
|
bifa
|
|
apple
|
poomii
|
|
appointment
|
beellama
|
|
April (9th-May 8)
|
Ebila
|
|
apt
|
mijaa'aa, tolaa, sirrii
|
|
area
|
bakka
|
|
argument
|
falmii, falammii
|
|
arm, forearm
|
irree
|
|
armpit
|
ukoo, bobaa
|
|
army
|
raayyaa, ijaaba
|
|
around, environment
|
naannoo
|
|
arrogant
|
farangagsaa, oftuulaa, oftuultuu
|
|
arrow
|
xiyyaa, xiyyee
|
|
as much as, until
|
haga
|
|
as, like, similar to
|
akka
|
|
ash
|
daaraa
|
|
ashamed
|
qaana'aa
|
|
ass, donkey
|
harree
|
|
attorney, lawyer
|
abukaattoo
|
|
attractive
|
hawwataa, hawwattuu
|
|
August (7th-Sept. 5)
|
Hagayya
|
|
aunt
|
adaadaa
|
|
author
|
barreessaa, barreessituu
|
|
authority
|
aangoo
|
|
average
|
giddu galeesaa
|
|
avocado
|
abukaadoo
|
|
awful
|
sodaachiisaa, jibbisiisaa
|
|
awkward
|
heefa
|
|
axe
|
qottoo, dhakaraa
|
| B | |
| English |
Oromo
|
|
baby, infant
|
daa'ima, finna, saldheessa
|
|
back
|
dugda
|
|
backbone
|
dugugguruu, lafee dugdaa
|
|
backyard
|
oddoo, boroo
|
|
bad
|
gadhee
|
|
badly
|
akka hamaa, haala gadheedhaan
|
|
bag
|
boorsaa, daduu, marraa, subba
|
|
ball
|
kuphaa, kubba
|
|
bamboo
|
leemmana, leemoo
|
|
banana
|
muuzii
|
|
bank
|
baankii
|
|
barber
|
rifeessoo, rifeessituu
|
|
barely
|
maqaadhaaf
|
|
barley
|
garbuu
|
|
basic
|
ambiiroo, yayyaba
|
|
basketball
|
kuphaa kaachoo
|
|
bat (animal)
|
lillixa, simbira halkanii, duduba
|
|
bathroom
|
kutaa dhiqannaa, manfincaanii
|
|
battery
|
baatirii, tiriika
|
|
bean
|
baaqelaa
|
|
beard, mustache
|
areeda
|
|
beautiful
|
xuurumbullee, bareedduu, miidhagduu
|
|
because
|
sababinsa, sababiin isaa
|
|
bed
|
siree
|
|
bedbug
|
bacoo
|
|
bedroom
|
kutaa rafiitii, kutaa siree, kutaa ciisichaa
|
|
bee
|
kanniisa
|
|
beer
|
biiraa
|
|
beet
|
huunde diima, dindaa
|
|
before…
|
…dura
|
|
beforehand
|
dursee, duraan
|
|
beggar
|
kadhataa, kadhattuu
|
|
beginning
|
yayyaba, jalqaba, jalqabii
|
|
behavior, trait
|
amala
|
|
behind
|
booda, duuba
|
|
belief
|
amantaa, amantii
|
|
belongings, wealth
|
qabeenyaa
|
|
below
|
jalatti, gad
|
|
belt
|
qabatto, saqqii
|
|
berry
|
goraa
|
|
beside
|
maddii
|
|
better, best, most
|
daran
|
|
between
|
jidduu
|
|
beverage, drink
|
dhugaatii
|
|
Bible
|
Macaafa Qulqulluu
|
|
bicycle
|
biskileeta
|
|
big, large
|
guddaa
|
|
binoculars
|
naaduraa
|
|
bird
|
simbira
|
|
birthday
|
guyyaa dhalootaa, gubbee buufata
|
|
biscuit
|
biskutii
|
|
bishops weed
|
sunqoo adii
|
|
bitter
|
hadhaa
|
|
black
|
gurraacha, gurraattii
|
|
black cumin
|
sunqoo gurracha
|
|
black pepper
|
qundo barbbaarree
|
|
blackboard
|
gabatee gurraacha
|
|
blacksmith
|
tumtuu
|
|
bladder
|
buufanyii, afuuffee
|
|
blank
|
duwwaa, qullaa
|
|
blanket
|
banjaa, baanaa, awusaa, birdlibsii
|
|
blessing
|
eebba,nagaroo
|
|
blood
|
dhiiga
|
|
blue
|
dooqee
|
|
boar
|
gol'aa
|
|
boat
|
jabala
|
|
body
|
qaama, nafa, dhagna
|
|
bone
|
lafee
|
|
book
|
kitaaba
|
|
bookcase
|
dulaaba kitaabaa
|
|
boot
|
bottii
|
|
boring
|
nuffisiisaa, nuffisiistuu
|
|
both
|
lachuu, lamaanuu
|
|
bottle
|
dulloo, xarmuushii, qaruuraa
|
|
bottle opener
|
baantu xarmuushii
|
|
bottom (adj)
|
gad, gajjallaa
|
|
boundary
|
daangaa, timjii
|
|
bowl
|
caabii, shanni golboo
|
|
box
|
saanduqa, baakkoo
|
|
boy
|
ilma
|
|
boyfriend
|
jaalalle dhiiraa
|
|
bracelet
|
saldaaqa, anbar, laakkaa
|
|
brain
|
surrii
|
|
brave
|
goota
|
|
bread
|
daabboo
|
|
break (recess)
|
boqonnaa
|
|
breakfast
|
ciree
|
|
breath
|
hafuura, afuura
|
|
breeze
|
qilleensa laafaa
|
|
bribe (n)
|
gunaa, matta'aa
|
|
brick
|
xuubii, mansadiimaa
|
|
bridge
|
riqicha
|
|
broken
|
cabaa, cabduu
|
|
broom
|
harataa, hartuu
|
|
brothel
|
mana sagaaggaltuu
|
|
brother
|
obboleessa
|
|
brown
|
daammii
|
|
bruise
|
dirmammuu, godaannisa
|
|
bucket
|
baaldii, shenkelloo
|
|
budget
|
bajata
|
|
bug
|
geergoo, tukaanii
|
|
building
|
gamoo, jaarmaa
|
|
bulb, light bulb
|
balbii
|
|
bull, ox
|
sangaa
|
|
burial
|
awwaala
|
|
bus
|
otobisii
|
|
bush
|
saaxoo, huuxii, tusii
|
|
business
|
daldala
|
|
but, however
|
garuu
|
|
butter
|
dhadhaa
|
|
butterfly
|
billaacha
|
|
buttocks
|
fagaara
|
|
button
|
biinkoo, kolbaa
|
| C | |
| English |
Oromo
|
|
cabbage
|
xiqil goomanni, shaanaa, yumoo, kaaboolii
|
|
cake, pastry
|
keekii
|
|
calendar
|
kaaleendara
|
|
calf (young cow)
|
jabbii
|
|
calm
|
Cal-jedheessa, qabbanaa'aa
|
|
camel
|
gaala
|
|
campaign
|
duula
|
|
campus
|
adaalloo
|
|
can
|
xaasaa, kimboo
|
|
candidate
|
ruuga, kaadhimamaa
|
|
candle
|
shaamaa
|
|
candy
|
karameela
|
|
canned
|
hawwagamaa
|
|
canoe
|
bidiruu
|
|
capable
|
dandeettii
|
|
captain
|
abbaa bibraa, aankumaala
|
|
car accident
|
balaa makiina
|
|
cardamon
|
ogiyo
|
|
carefree
|
bashaadaa, bashaadduu
|
|
careful
|
eeggatu
|
|
careless
|
abiidhoo, dabashaa
|
|
carpenter
|
anaaxii
|
|
carpentry
|
anaaxummaa
|
|
carpet, rug
|
afaa, afata lafaa, jibbaa
|
|
carrot
|
kaarooti
|
|
cash
|
qarshii, maallaqa
|
|
cassette
|
hajalaa
|
|
cat
|
adurree, bashoo
|
|
category
|
ramaddii, gita
|
|
cattle
|
horii, loon
|
|
cautious
|
of eeggataa
|
|
cave
|
boongoo, holqa, qaalaa
|
|
ceiling
|
demdemoo, tishoo
|
|
celebration
|
ayyaaneeffannaa, jila
|
|
center, middle
|
wiirtuu, walakkaa, gidduu, muummee
|
|
cereal
|
callaa, midhaan
|
|
certainly
|
dhugaattiyyuu, sirriitti, shakkii malee
|
|
certificate
|
waraqaa ragaa
|
|
chair
|
barcuma, teessoo, kursi
|
|
chalk
|
boronqii, cooki
|
|
chapter
|
boqonnaa
|
|
charcoal
|
kasala, cilee
|
|
charity
|
arjummaa, raamata
|
|
cheap
|
rakasa
|
|
cheek
|
boqoo, mallaa, maddii, illacha
|
|
cheese
|
aybii, saqana, qimixuu
|
|
chest
|
laphee, qoma
|
|
chickpea
|
shunburaa
|
|
child
|
daa'ima
|
|
children
|
ijoolee, daa'immaan
|
|
chin
|
maloolee, shangoobata
|
|
choice
|
filmaata, filannoo
|
|
christening
|
cuuphaa
|
|
Christmas
|
Ayyaana qillee
|
|
church
|
bataskaana
|
|
cinnamon
|
qarafaa
|
|
circle
|
geengoo, agaggee
|
|
citizen
|
biyyoomaa, lammii
|
|
citizenship
|
biyyooma, lammummaa
|
|
city, town
|
magaalaa, diira
|
|
civilization
|
qarooma, qaroomina
|
|
civilized
|
qaroomaa, qaroomtuu
|
|
classroom
|
kuuta barnoota, kuuta daree
|
|
clay
|
faara, suphee
|
|
clean, holy
|
qulqulluu
|
|
clear
|
ifa
|
|
clever
|
abiddee, kormee, qumburree, hilluu, goolee, qaroo
|
|
climate change
|
jijiirama qilleensa
|
|
clock
|
sa'aatii gidgidaa
|
|
closed
|
cufaa
|
|
closing time
|
sa'atii cufiinsaa
|
|
clothes
|
wayyaa, huccuu, uffata, daara
|
|
cloud
|
duumessa
|
|
cloudy
|
duumessaa'aa
|
|
clove
|
qurunfudii
|
|
clover
|
siddisa, hamaaqixa
|
|
coach
|
leenjisaa, leenjistuu
|
|
coat
|
kootii
|
|
coffee
|
buna
|
|
coffee cup
|
shiini
|
|
cold (adj)
|
diilallaa'aa, qorraa
|
|
collar
|
kullittaa, mormee
|
|
collection
|
kuufama, funaannii
|
|
color
|
halluu, dibeeta
|
|
comb
|
faaqqee, filaa
|
|
combined
|
makamaa, makamtuu
|
|
comfort
|
qananii, jija
|
|
comfortable
|
mijaa'aa, mijooftuu, sheeqataa, tolaa
|
|
command
|
ajaja, abboommii
|
|
common
|
yagutoo, gamtaa
|
|
communication
|
quunnamtii, marii, waliin dubbachuu
|
|
community
|
bahaddaa, caayata, caayii, hawaasa
|
|
compassion
|
gara-laafina, gara-laafummaa
|
|
compensation
|
beenyaa
|
|
competent
|
dandayeessa
|
|
competition
|
dorgommii, morkii
|
|
complaint
|
iyyata, himannaa
|
|
complicated
|
wal xaxaa, rakkisaa, ulfaataa
|
|
compost
|
kosii, dikee
|
|
compound (to live in)
|
abaada, lamaanaa
|
|
concealed, hidden
|
dhokataa, dhokattuu, dhoksamaa
|
|
concern
|
dhiphina, yaaddoo
|
|
conclusion
|
raaw'ata, xumura, goolabbii, gudunfaa
|
|
conference
|
yaa'ii
|
|
confused
|
joonja'aa, joonjoftuu, tibii
|
|
congratulations
|
baga ittin isin gahe, baga gammadde
|
|
connection
|
quunnamtii
|
|
conservation
|
eegumsa, kunuunsa
|
|
consonant
|
dubbifamaa
|
|
construction
|
ijaarsa
|
|
conversation
|
haasaa
|
|
coriander
|
dimbilaala
|
|
corn, maize
|
boqqolloo, bondogee
|
|
corn, maize (fresh)
|
asheeta, shawwee
|
|
corruption
|
malaammaltummaa, xiinxanii
|
|
cost, price
|
gatii
|
|
cough, coughing
|
qufaa
|
|
country
|
biyya
|
|
countryside
|
baadiyyaa
|
|
cousin
|
durbii
|
|
cow
|
sawwa, sa'a
|
|
cracked
|
boroqqoqamaa
|
|
crazy, insane
|
maraataa, maraatuu
|
|
crime
|
wanjala, yakka
|
|
criminal
|
yakkamaa, yakkamtuu
|
|
cripple
|
naafa
|
|
crocodile
|
naacha
|
|
cruelty
|
hammeenya, hammina
|
|
culture, tradition
|
aadaa, difuu, duudhaa, jifuu
|
|
cup
|
kubbaayyaa
|
|
customer
|
maamila, beedee
|
|
cutting board
|
maktafa
|
| D | |
| English |
Oromo
|
|
darkness
|
dukkana
|
|
daughter
|
intala
|
|
dawn
|
barii
|
|
day, date
|
guyyaa
|
|
dead
|
du'aa, duutuu
|
|
deaf
|
duudaa
|
|
death
|
du'a
|
|
December(10th-Jan. 8)
|
Muddee
|
|
decision, judgement
|
murtii, murtoo
|
|
deep
|
xiilla, callabboo
|
|
definition
|
hiika
|
|
deforestation
|
cirama bosoonaa
|
|
delicious, sweet
|
mi'aawaa
|
|
dentist
|
hakiimii ilkaanii
|
|
description
|
ibsa, hubachiisa
|
|
desert
|
gammoojji o'aa, huffee, langaannoo, adaala, balballaa, corree
|
|
desertification
|
gammoojjummaa, adaalessii
|
|
development
|
misooma
|
|
development worker
|
hojjataa misooma
|
|
dew
|
fixeensa
|
|
dialect
|
looga, cabaqa
|
|
diamond
|
moogaa, durrii
|
|
diarrhea
|
garaa kaasa
|
|
dictator
|
abbaa irree
|
|
dictionary
|
galmee jechootaa
|
|
difference
|
garaagarummaa, adda addummaa
|
|
different
|
adda, adda-adda, garaagara
|
|
difficult
|
rakkisaa, ulfaataa, dadhabsiisaa
|
|
diluted
|
soola'aa
|
|
dinner, supper
|
irbaata, dhiyaana
|
|
dirty
|
balfaa, kosii, xuraawaa
|
|
disagreement
|
walbadiinsa, waldiddaa
|
|
disappointment
|
mufannaa
|
|
discussion
|
marii
|
|
disease, illness
|
dhukkuba, dhibee
|
|
disgraceful, dishonorable
|
salphoo, yeellaasisaa
|
|
disgusting
|
jibbisiisaa
|
|
dish
|
shaanii
|
|
dishonor, humiliation
|
salphina
|
|
disobedient
|
micicaa, miciccuu
|
|
distant, far away
|
fagoo, hiixuu
|
|
district
|
aanaa
|
|
ditch
|
bo'oo
|
|
docile
|
kurunduufa, kasoo
|
|
doctor
|
hakiimii, doktarii
|
|
document
|
sanadii, harshima
|
|
dog
|
saree
|
|
doll
|
horgoggee, ashaangulliitii
|
|
domestic animals
|
bineensoota mana
|
|
domestic, local
|
kan biyya keesa
|
|
door, gate
|
balbala, hulaa, karra, cufaa, cufantaa
|
|
dot, point
|
tuqaa
|
|
doubt, suspicion
|
shakkii, ciicannoo
|
|
doubtful
|
shakkisiisaa, shakkisiistuu
|
|
down
|
gad, daka, goda
|
|
down payment
|
kaffaltii duraa
|
|
downward
|
gaditti
|
|
dozen
|
darzana
|
|
dream (during sleep)
|
abjuu
|
|
dress
|
wandaboo, qaamisii
|
|
drought
|
caamsaa, ongee, hongee
|
|
drunk, intoxicated
|
machaa'aa, machooftuu
|
|
dry
|
gogaa, gogduu
|
|
duck
|
daakkiyye
|
|
dusk
|
dimimmisa
|
|
dust
|
awwaara, dhukkee
|
| E | |
| English |
Oromo
|
|
each
|
tokkoon tokkoon
|
|
each other
|
wal, wali
|
|
ear
|
gurra
|
|
earring
|
gutichaa, lootii
|
|
earth
|
lafa, dachee
|
|
earthquake
|
kirkira lafaa
|
|
east
|
baha
|
|
Easter
|
Faasiikaa
|
|
easy, simple
|
salphaa
|
|
economy
|
dinagdee
|
|
ecosystem
|
sirnakkoo
|
|
education, lesson
|
barumsa
|
|
effect
|
taafee
|
|
effort
|
carraaqa, carraaqqii, yaalii
|
|
egg
|
hanqaaquu, buphaa, killee, okokkaa
|
|
eight
|
saddeet
|
|
eighty
|
sadeettama
|
|
elbow
|
ciqilee
|
|
elder
|
angafa
|
|
election
|
filannoo, filmaata
|
|
elephant
|
arba
|
|
embarrassment
|
qaanii, yeelloo, saalfii
|
|
emotion, feelings
|
miira
|
|
employer
|
mindeessaa, mindeessituu
|
|
empty
|
duwwaa, adiyyoo
|
|
end
|
dhuma
|
|
enemy
|
diina, nyaaphaa, siddii, gaaddilee, amajaajii
|
|
energy
|
humna
|
|
engineer
|
maandisa
|
|
engineering
|
maandisummaa
|
|
English
|
Ingilizii
|
|
enough, sufficient
|
ga'aa, gahaa
|
|
enrollment
|
galmeessuu
|
|
entire
|
guutuumaatti
|
|
entrance
|
balbala, seensaa
|
|
envelope
|
poostaa
|
|
environment
|
naannoo
|
|
environmental protection
|
kunuunnsa naannoo
|
|
Epiphany
|
Ayyaana cuuphaa
|
|
equal
|
wal qixxee
|
|
era
|
bara
|
|
erosion
|
dhiqama biyyee, galoo, lolaa
|
|
error, fault
|
balleessaa, dogoggora
|
|
especially
|
keessattuu, keessattiyyuu, addatti, keessumattuu
|
|
eucalyptus
|
baargamoo
|
|
evening
|
galgala
|
|
ever
|
yoomiyyuu, yoomillee, hooggayyuu
|
|
every
|
hunda, mara, cufa
|
|
everybody
|
namuu
|
|
everyday
|
guyyuu, fardii
|
|
everything
|
waan hundumaa
|
|
evidence, proof
|
ragaa, qabannaa, laallee
|
|
exam
|
qormaata, mallaggaa
|
|
example
|
fakkeenya
|
|
except, without
|
malee
|
|
excrement
|
udaan, bobbaatii, huusoo
|
|
exercise (classroom)
|
gilgaala
|
|
exercise book
|
dabtara, dabtarii
|
|
exhausted
|
muyoo
|
|
exit
|
hulaa bahiisaa
|
|
expensive
|
mi'aa, qaalii, wuddii
|
|
expert, intellectual
|
haqila, hayyuu
|
|
explanation
|
ibsa
|
|
explosion
|
dhohiinsa
|
|
exterior, external
|
alee, aloo
|
|
eye
|
ija
|
|
eyeball
|
boolla ijaa
|
|
eyebrow
|
nyaara
|
|
eyeglasses
|
kalaa, fulee ijaa, maaxaxarii, marayaa
|
| F | |
| English |
Oromo
|
|
face
|
fuula
|
|
fact, reality
|
dhugaa, haqa
|
|
factory
|
warshaa
|
|
failure
|
kufaatii, kiisaaraa
|
|
faith, religion
|
amantii
|
|
fall (season), autumn
|
arfaasaa
|
|
false banana (tree)
|
warqee, weesee, subboo
|
|
family
|
maatii, warra, haskaa
|
|
famine
|
beela, xannee, abaari
|
|
famous, popular
|
beekamaa, beekamtuu
|
|
far
|
fagoo, hiixuu
|
|
farewell
|
nagaatti
|
|
farm
|
bakka qonnaa
|
|
farmer
|
qonnann bulaa, qonnann bultuu, qoteebulaa, qoteebultuu
|
|
farmland
|
lafa qonna
|
|
fart
|
dhuufuu, shikee
|
|
fast (adj)
|
si'aawaa, si'ooftuu
|
|
fasting
|
soomana, laamii
|
|
fat (adj)
|
riidama, furdaa
|
|
fat (n.)
|
cooma
|
|
fate, fortune, luck
|
hiree, carraa
|
|
father
|
abbaa
|
|
fatigued (adj)
|
bututaa, bututuu
|
|
favor (n)
|
galata
|
|
fear
|
sodaa
|
|
February (8th-Mar. 9)
|
Guraandhala
|
|
female
|
dubartii, dhaltuu, naayaa, dhalaa
|
|
fence
|
dallaa, kellaa, dhayii
|
|
fertilizer
|
xaa'oo
|
|
festival
|
jila
|
|
fever
|
gubaa, layidaa, qandhoo
|
|
few
|
xinnoo, xiqqoo, bicuu, maddee, merqa
|
|
fiancé
|
kaadhimaa, gooshoo
|
|
field
|
dirree
|
|
fifty
|
shantama
|
|
fight
|
citii, lola, waraana
|
|
finally
|
xumuratti, dhumarratti
|
|
finger
|
quba
|
|
fingernail
|
qeensa
|
|
fire
|
ibidda, abidda
|
|
fire accident
|
balaa abidda
|
|
firewood
|
qoraan, hurraa
|
|
firm, forceful
|
jabaa, cimaa
|
|
first
|
jalqaba
|
|
fish
|
qurxummii, kalluuna
|
|
five
|
shan
|
|
flag
|
alaabaa
|
|
flashlight
|
baatirii harkaa, tirigii
|
|
flat (adj)
|
diriiraa, battee
|
|
flavor
|
dhandhama, urgaa
|
|
flea
|
tafkii
|
|
flood
|
galoo, lolaa
|
|
floor
|
afaala
|
|
floor, storey
|
fooqii, darbii
|
|
flour, powder
|
daakuu
|
|
flower
|
abaaboo, daraaraa, ilillii
|
|
fly (insect)
|
tisiisa
|
|
foam
|
oomacha
|
|
focus, point of view
|
ilaalcha
|
|
fog
|
hurrii, qayyoota
|
|
fold (e.g., "3 fold")
|
dachaa
|
|
folder
|
ukaankaa
|
|
folklore
|
afoola
|
|
food
|
nyaata
|
|
food poisoning
|
summaa'u nyaata
|
|
foolish
|
gowwaa, jiitoo, sephaa, daalee, dedhee, roodaa
|
|
foot, leg
|
miilla
|
|
football (soccer)
|
kubbaa miillaa
|
|
footnote
|
miiljalee
|
|
footprint
|
faana, kottee
|
|
for rent (adj)
|
kireeffamu
|
|
forbidden
|
dhorkaa, ittisamaa
|
|
force
|
humna, anniisaa, giidoo
|
|
forehead
|
adda
|
|
foreign
|
kan biyya alaa, kan bakkee/alaa
|
|
forest
|
bosona, raasaa, riibaa, hurrumuu, huruma, caakkaa
|
|
forever
|
barabaraan
|
|
forgiveness
|
faanchoo, araara, aagii
|
|
fork
|
shukkaa
|
|
form (paper)
|
uunkaa
|
|
formerly
|
yeroo darbe
|
|
fort
|
daannoo
|
|
forty
|
afurtama
|
|
four
|
afur
|
|
fourth (1/4)
|
kurmaana, ruubi, tokko afraffa
|
|
fox
|
jeedala, sardiida, wangoo
|
|
fragile
|
cabaala, cabeessa
|
|
free (no cost)
|
tola
|
|
free, independent
|
bilisa
|
|
freedom, liberty
|
bilisummaa, walabummaa
|
|
frequent
|
yerroo hedduu
|
|
fresh (food)
|
o'aa
|
|
Friday
|
jimaata
|
|
friend
|
hiriyaa, iriyaa, saahiba, fira, michuu
|
|
frog
|
fattee
|
|
from
|
irra, biraa
|
|
front
|
fuullee, fuuldura
|
|
fruit
|
fuduraa, ija mukaa
|
|
frustration
|
dhiphina, yaaddoo, abdii kutuu
|
|
frying pan
|
maxabashaa, kalaankaltu
|
|
fuel
|
boba'aa
|
|
full
|
guutuu, mijuu
|
|
fun
|
gammachuu, qoosaa, tapha
|
|
funeral
|
sirna awwaalaa
|
|
funny
|
kofalchiisaa, kofalchiiftuu
|
|
future
|
fuulduratti, durana, yeroo dhufu
|
| G | |
| English |
Oromo
|
|
game
|
tapha, morkii
|
|
garbage, waste
|
balfaa, kosii, hubba
|
|
garden
|
manduubee
|
|
garlic
|
qullubbii
|
|
gas stove
|
butta gaasi
|
|
gazelle
|
re'ee diidaa
|
|
gender
|
kornaayaa, saalaa
|
|
generation
|
dhaloota, labata
|
|
generator
|
maddisaa
|
|
gentle
|
damboobaa, damboobduu
|
|
gently
|
suuta, qalbiidhaan
|
|
germ
|
imii
|
|
ghost
|
ekeraa
|
|
giant (adj)
|
jaafoo, hammooyii, dhoolbee
|
|
gift, present
|
argaa, kennaa, tarfaasaa, gumaata
|
|
ginger
|
jijimbla
|
|
giraffe
|
sattawwaa
|
|
girl
|
durba
|
|
girlfriend
|
jaalalle durbaa
|
|
glass (cup)
|
birciqqoo
|
|
glass (material)
|
fullee
|
|
glove
|
gaantii, shurraaba harkaa
|
|
glue
|
haphee
|
|
gnat
|
bookee
|
|
goat
|
reetii, re'ee, laallee
|
|
God
|
Waaqayyo, Waaqa
|
|
gold
|
warqee, sokoo
|
|
good
|
gaarii, bayyeessa, misha, dansaa, baroo, gameessa
|
|
Good Friday
|
Ayyaana fanno
|
|
good tidings, good news
|
aaga, misiraachoo
|
|
goodness
|
gaarummaa
|
|
goods
|
qodaa, meeshaa, mi'a
|
|
government
|
mootummaa
|
|
governor
|
bulchaa, hoogganaa
|
|
grade (on a test)
|
maarkii, qabxii
|
|
grade, level
|
sadarkaa
|
|
gradually
|
suuta, dhawaataan
|
|
graduation
|
eebba
|
|
grain
|
midhaan
|
|
grammar
|
caasluga, seerluga
|
|
grandfather
|
akaakayyuu, akaakaa
|
|
grandmother
|
akkoo, akkawoo
|
|
grapes
|
wayinii, ija eenabaa
|
|
grass
|
marga, buuyoo, gaalala, citaa
|
|
grasshopper
|
quruphisa
|
|
grassland
|
lafa margaa
|
|
grave (n)
|
awwaala
|
|
gravel
|
korata, cirracha
|
|
greedy
|
doqna, sassataa, sassattuu, waakkataa, waakkattuu
|
|
green
|
magariisa
|
|
green pepper
|
qaaraa
|
|
greenhouse
|
manfullee
|
|
greeting
|
nagaa gaafachuu
|
|
grey
|
daalacha, daara'aa, daaroftuu
|
|
groove
|
baqaqaa
|
|
grouchy
|
jinaa'aa, jinooftuu, nyakkisaa, nyakkistuu
|
|
ground
|
lafa
|
|
group
|
gartuu, garee, tuuta
|
|
guarantee, assurance
|
waabdii
|
|
guard
|
waardiyyaa, eegduu
|
|
guess (n)
|
tilmaama
|
|
guest
|
keessummaa
|
|
gum (chewing)
|
maastiikaa
|
|
gun
|
qawwee
|
| H | |
| English |
Oromo
|
|
habit
|
bartee, barmaata
|
|
habitat
|
bidoollee
|
|
hail
|
cabbii
|
|
hair
|
rifeensa, dabbasaa
|
|
hairbrush
|
faaqqee, filaa
|
|
half
|
walakkaa, tokko lamaffaa
|
|
hall
|
galma
|
|
hand
|
harka
|
|
handsome
|
shaggaa, bareedaa, miidhagaa
|
|
happiness
|
gammachu, qannoo, jija
|
|
happy
|
gammadaa
|
|
harassment
|
cinqursaa, roorroo
|
|
hard, firm
|
dhagoomaa, jabaa, cimaa
|
|
harvest (n)
|
makara
|
|
hat, cap
|
kooffiyyaa, qoobii
|
|
hatred
|
jibba
|
|
hay
|
hookaa
|
|
he
|
inni
|
|
head (body part)
|
mataa
|
|
headache
|
mataa bowwuu
|
|
health
|
fayyaa
|
|
health center
|
bufata fayya
|
|
healthy
|
fayyaaleessa, fayyaaleettii, korkoree
|
|
heap (n)
|
tuullaa
|
|
heart
|
onnee
|
|
heartbeat
|
rukuttaa onnee
|
|
heartburn
|
singiggoo
|
|
heat
|
o'a, bulluqa
|
|
heaven
|
jannata
|
|
heavy
|
ulfaataa
|
|
heel
|
koomee, shonoo, hirba
|
|
height
|
hojjaa, dheerina
|
|
hell
|
sii'oli, jaannama
|
|
help (n)
|
gargaarsa, deggersa, hirpha
|
|
helpful
|
gargaaraa
|
|
hen
|
lukkuu, handaaqqoo
|
|
henceforth
|
amma irraa qabee, gara fulduraatti
|
|
her (obj.)
|
ishee, isee, ishii, isii
|
|
her, hers (possesive)
|
ishee, isee, ishii, isii
|
|
here
|
asi, addana
|
|
hero
|
goota, bajalbajaa
|
|
hiccup
|
hirqinfuu, hirqinsuu
|
|
hidden
|
dhokataa, dhokattuu, dhoksamaa
|
|
high
|
ol'aanaa
|
|
highland
|
baddaa
|
|
hill
|
tulluu, gaara, daabbaa
|
|
hilly
|
tabbaawaa, tullubbee
|
|
him
|
isa
|
|
hindrance
|
gufuu
|
|
hinge
|
aguraa
|
|
hip
|
tafa, luqqeettuu
|
|
his
|
saa, isaa
|
|
history, story
|
seenaa
|
|
hive
|
gaagura
|
|
hockey
|
xaba qillee
|
|
hoe
|
doomaa, cakii, qottoo
|
|
hole
|
uraa, qaawwaa
|
|
holiday
|
ayyaana
|
|
hollow
|
dhooqa
|
|
holy
|
qulqulluu
|
|
home land
|
biyya dhalootaa
|
|
homeless
|
manmaleessa
|
|
homework
|
hojii mana
|
|
homosexual
|
middisa, luuxii
|
|
honest
|
amanamaa, kan dhugaa dubbatu
|
|
honestly
|
dhugaatiin, amanamummaadhaan
|
|
honey
|
damma
|
|
honor, respect
|
kabajaa, ulfina, tabaroo
|
|
hope
|
abdii
|
|
horn
|
gaafa, gaanfa
|
|
horrible
|
qaxaxii, rifachiisaa, balaa'amaa
|
|
horror
|
sodaa, naasuu
|
|
horse
|
farda
|
|
horse cart
|
gaarii
|
|
hospital
|
hospitaala
|
|
hot
|
o'aa, bulluqaa
|
|
hotel
|
hoteela
|
|
hour
|
sa'aatii
|
|
hourly
|
sa'atii sa'atiidhaan
|
|
house
|
mana, waxee
|
|
housewife
|
haadha manaa
|
|
how
|
akkam
|
|
how (rel. pron.)
|
akkamitti
|
|
humane
|
namummaa
|
|
humid, moist, wet
|
jiidhaa
|
|
humor
|
qoosaa, baacoo
|
|
hundred
|
dhibba
|
|
hunger
|
beela, doromii, duuloo, jeejee, xannee
|
|
hungry
|
beela'aa
|
|
hunter
|
adamsaa, adamsituu
|
|
husband
|
abbaa manaa, dhirsa, jaarsa
|
|
hut
|
godoo, hoxxee
|
|
hyena
|
waraabessa, gulloo, jangula, harrittaa, uttee, hobolaa, alaala
|
|
hypocrite
|
farangagaa, oftuulaa, oftuultuu, boogganaa, booggantuu, ofjajaa, ofjajjuu
|
|
hypothesis
|
aadbuura
|
| I | |
| English |
Oromo
|
|
I
|
ani, ana
|
|
ice, snow
|
cabbii
|
|
icecream
|
jalaatii
|
|
icing, frosting (for cakes)
|
kireemii keekii
|
|
ID, ID card
|
eenyummeessaa, waraqaa eenyummaa
|
|
idea, thought
|
yaada
|
|
idiom
|
jechama, ciigoo
|
|
idiot
|
nama jufunfula, gowwaa, raatuu, gadareessa
|
|
if
|
yoo, osoo, otuu
|
|
ignorance
|
wallaalummaa, doofummaa
|
|
ignorant
|
wallaalaa, wallaaltuu, doofaa, dakoo, sigidduu
|
|
illegal
|
seeraala, seera maleessa
|
|
image
|
fakkii
|
|
imagination
|
nuura
|
|
immediately
|
daddafiidhaan, battaluma, ariitiidhaan
|
|
immigrant
|
godaanaa, godaantuu
|
|
immunity
|
eegumsa, nageenya
|
|
impact, collision
|
tima, giphee
|
|
important
|
baay'ee barbaachisaa
|
|
impoverished
|
deegaa, deegduu
|
|
impressive
|
dinqisiisaa, maalalchiissa, maalalchiiftuu, hawwataa
|
|
imprisoned
|
hidhamaa, hidhamtuu
|
|
imprisonment
|
hidhaa
|
|
improvement
|
fooyya'insa, fooyyii
|
|
impure
|
booruu, boora'aa
|
|
in front of
|
fuuldura
|
|
in, inside
|
keessa
|
|
incense
|
qayii, libaana, sorsa, ixaana
|
|
incense stick
|
naddii, sandalii
|
|
incidentally
|
utuu dubbannuu, akka tasaa
|
|
income
|
galii
|
|
incomplete
|
hanqina qabu, hir'uu, hin guutne
|
|
inconvenient
|
rakkisaa, kan hin mijoofne
|
|
incorrect, wrong
|
dogoggora
|
|
indecent, vulgar
|
addaggee, guddisbaddee, algala
|
|
indeed
|
dhugaa, dhugaatuu
|
|
independent
|
bilisa, walaba
|
|
individual (n)
|
matayyaa
|
|
indoors
|
mana keessaatti
|
|
induction
|
sinina
|
|
infantry
|
lafoo
|
|
inferior
|
kan gadii, gad aanaa
|
|
influence, impact
|
dhiibbaa
|
|
information
|
odeeffannoo
|
|
initial (adj)
|
kan jalqabaa, kan duraa
|
|
injection
|
maarfee
|
|
injera
|
buddeena, biddeena
|
|
injured
|
madaa'aa
|
|
ink
|
halluu
|
|
in-law
|
soddaa
|
|
innocent
|
tabuu, qulqullu, kasoo, jargee
|
|
innovation, invention
|
argannoo
|
|
input
|
soyiraa, ciicata
|
|
inspection
|
qormaata, to'annoo, sakattaa
|
|
instant (adj)
|
battala, yeroo gabaabaatti
|
|
instead
|
iddoo isaa
|
|
institution
|
dhaabbata, jaarmayaa, inistiitiiyuutii
|
|
instructions
|
ajaja, qajeelfama
|
|
instrument
|
meeshaa
|
|
insult
|
arrabsoo
|
|
insurance
|
baraarsa
|
|
intelligent
|
beekaa, beektuu, qaroo
|
|
intense
|
jabaa, ulfaata, miira o'aa
|
|
intention
|
yaada, karoora
|
|
interest
|
fedhii, hawwii
|
|
interest (monetary)
|
dhala
|
|
interesting
|
hawwatu
|
|
intern
|
hidhuu
|
|
international
|
dunyaaleessa, guutuu addunyaa
|
|
internet
|
intarneetii
|
|
interview
|
gaafannoo
|
|
intestine, gut
|
mar'ummaan
|
|
introduction
|
seensa
|
|
intuition
|
dandeettii
|
|
invasion
|
weerara
|
|
iron (for clothes)
|
kaawuyyaa
|
|
iron (material)
|
sibiilaa
|
|
irrigation
|
jallisii, maksaa, bonee
|
|
island
|
baqqanaa, oddoola, cittuu
|
|
itch
|
cittoo, hoqxoo
|
| J | |
| English |
Oromo
|
|
jackal
|
wangoo, sardiida, jeedala
|
|
jacket
|
jaakeettii
|
|
janitor
|
qulqulleessituu
|
|
January (9th-Feb. 7)
|
Amajjii
|
|
jar
|
huuroo
|
|
jaw
|
a'ama, mangaagaa
|
|
jealous
|
inaaffaa, inaaftuu, goomataa, goomattuu
|
|
jealousy
|
inaaffaa, inaaffii, goommii
|
|
jerrycan
|
saafiiyaa
|
|
jewellery
|
faayaa meetii
|
|
job (n)
|
jiruu, hojii, dalagaa
|
|
job title
|
maqaa ramaddii hojii
|
|
joke
|
qoosaa, baacoo, falqa seekoo
|
|
journalist
|
gaazexessaa, galaalchaa
|
|
journery, trip
|
deemsa, imala
|
|
judge (n)
|
baahira, daanyaa, doorii
|
|
jug
|
ninniga
|
|
juice
|
cuunfaa, cimmiiga
|
|
July (8th-Aug. 6)
|
Adoolessa
|
|
June (8th-July 7)
|
Waxabajjii
|
|
jungle
|
bosona, caakkaa, huuruma
|
|
juniper
|
mi'eessaa
|
|
junk
|
shokorkota, hanshaafa, haafa
|
|
jury
|
salganee
|
|
justice, judgment
|
haqa
|
| K | |
| English |
Oromo
|
|
kale, spinach
|
qoosxaa
|
|
kerosene
|
kerosiinii, laambaa, gaasii adii
|
|
kettle
|
jabanaa
|
|
key
|
bantuu, hiiktuu, qulfii, furtuu, danqaroo
|
|
kidney
|
kalee
|
|
kind, generous
|
arjaa, arjoomaa, arjoomtuu, balchaa
|
|
king
|
mootii
|
|
kiss (n)
|
dhungoo
|
|
kitchen
|
kuushiina, alwaadaa
|
|
kite
|
khurruu
|
|
knee
|
jilba
|
|
knife
|
billaa, ablee, albee, daaduu, sulluuda
|
|
knowledge
|
beekumsa
|
|
knuckle
|
buusaa
|
| L | |
| English |
Oromo
|
|
ladder
|
xafxafoo, yaabbannoo, riqaa
|
|
ladle
|
cilfaa
|
|
lake
|
haroo
|
|
lamb
|
xabboota, sookkee
|
|
lame
|
naafa, laasha'aa, laashoftuu
|
|
lamp
|
laambaa, ampuulii
|
|
land
|
dachee, lafa
|
|
land degradation
|
daruu lafaa
|
|
landlord
|
abbaa lafaa
|
|
landslide
|
jogoo
|
|
language
|
afaan, qooqa
|
|
larynx
|
qokkee
|
|
last night
|
eda
|
|
last week
|
torban darbe
|
|
last year
|
baredheengaddaa
|
|
late evening
|
waarii
|
|
laughter
|
kolfa
|
|
law
|
seera
|
|
lazy
|
dhibaa'aa, dhibooftuu, daagii, abiidhoo, dankaayii, jaatanoo
|
|
leaf
|
baala, shafo, obeensa
|
|
leather
|
gogaa
|
|
left (direction)
|
bitaa
|
|
leftover, remains
|
hambaa
|
|
legitimate
|
seeromaa
|
|
lemon, lime
|
loomii
|
|
length
|
dheerina
|
|
lentil
|
misira
|
|
leopard
|
qeerransa
|
|
lesson plan
|
karoora barnoota
|
|
letter (of the alphabet)
|
qubee, arfii
|
|
letter (that you send)
|
xalayaa
|
|
lettuce, salad
|
salaaxaa
|
|
library
|
mankitaabaa, manmacaafaa
|
|
lice
|
injiraan
|
|
lid
|
qadaada
|
|
lie, fib, falsehood
|
soba, kijiba, dhara
|
|
life
|
jiruu, jireenya
|
|
light (artificial), lightning
|
ibsaa
|
|
light (in weight)
|
salphaa
|
|
light (natural)
|
ifa
|
|
lightning
|
balaqqeessa, calanqeettii
|
|
like that
|
akkasi
|
|
like this
|
akkana
|
|
limit
|
daangaa
|
|
line
|
xurree, toora, sarara
|
|
lion
|
leenca
|
|
lip
|
hidhii
|
|
liquid
|
dhangala'aa, yaatoo
|
|
list
|
tarreeffama, tarreessa
|
|
literature
|
ogbarruu
|
|
liver
|
tiruu
|
|
living room
|
gorduba, haga
|
|
loan (n)
|
liqii, ergisa, ergifannaa
|
|
lock
|
qulfii, cuftuu
|
|
logical
|
amansiisaa
|
|
logo
|
asxaa, faajjii
|
|
long hair
|
daabee
|
|
long, tall
|
dheera
|
|
lord
|
gooftaa, rabbi
|
|
loud
|
sagalee guddaa
|
|
love (n)
|
jaalala
|
|
lover
|
jaalallee
|
|
lowlands
|
gammoojjii
|
|
loyal
|
amanamaa, amanamtuu
|
|
loyalty
|
amanamummaa
|
|
luggage
|
shaanxtaa, subbaa uffataa
|
|
lumber
|
laaxaa
|
|
lump
|
guroo
|
|
lunatic
|
maraataa, maraatuu
|
|
lunch
|
laaqana
|
|
lungs
|
somba
|
| M | |
| English |
Oromo
|
|
machete
|
meencaa, gajaraa
|
|
machine
|
maashinii
|
|
magic
|
tolcha, calfala
|
|
maid
|
wandaqa, xomboree
|
|
main
|
muummee, ijoo
|
|
mainly
|
caalaatii
|
|
majority
|
Irra-jireessa, harka caalu
|
|
malaria
|
busaa malaria
|
|
male
|
dhiiraa
|
|
male (married)
|
suubboo
|
|
male (unmarried)
|
qeeroo
|
|
man, person
|
nama
|
|
management
|
bulchiinsa, taliigaa
|
|
manager
|
moora, geggeessaa, geggeessituu, hoogganaa, hooggantuu, duree
|
|
mandatory, obligation
|
dirqama
|
|
mane
|
gamma
|
|
mango
|
maangoo
|
|
many
|
baayee, danuu, hedduu, gorba, mooga
|
|
map
|
kaartaa
|
|
March (10th-Apr. 8)
|
Bitootessa
|
|
market
|
gabaa, dikkoo, machaara
|
|
marriage
|
heeruma, fuudha, gaa'ila
|
|
married
|
fuudhe, heerumte
|
|
match
|
toomaashoo, kibiriitii
|
|
mattress
|
firaashii, kefaa, darsaa
|
|
May (9th-June 7)
|
Caamsaa
|
|
maybe, likely
|
tarii
|
|
mayor
|
kantiibaa
|
|
me
|
na, ana
|
|
meadow
|
araddee
|
|
mean, vicious
|
hamaa, hamtuu, haxaarii
|
|
meaning, translation
|
hiika, hiikkaa
|
|
meanwhile, meantime
|
gidduutti, achumann, hangasitii
|
|
measurement
|
bikkooma
|
|
meat
|
foon
|
|
mechanic
|
makaanikii
|
|
medicine
|
dawaa, qoricha, qorsa
|
|
medium (adj)
|
walakkeessa
|
|
medium sized
|
jidduu galeessa
|
|
meesenger
|
ergamaa
|
|
meeting
|
walga'ii, kora
|
|
member
|
miseensa
|
|
membership
|
miseensummaa
|
|
memory
|
birminyii, qaabata
|
|
mental (adj)
|
sammuu
|
|
merchant
|
daladalaa, daldaltuu
|
|
mercy, forgiveness
|
aagii
|
|
message
|
ergaa, dhaamsa, beenoo
|
|
meter (for utilities)
|
lakkooftuu
|
|
meter (length)
|
meetirii
|
|
method
|
tooftaa, mala
|
|
microphone
|
noolaa
|
|
midget
|
tashaa, dinkii
|
|
midnight
|
waarii, halkan walakkaa, halkan qixxee
|
|
migration
|
godaansa
|
|
military
|
loltuu
|
|
milk
|
annan
|
|
mill
|
baabura midhaanii
|
|
million
|
kitila, miiliiyoonii
|
|
Ministry of Agriculture and Rural Development
|
Ministeera qonna fi misomaa baadiyyaa
|
|
minute (n)
|
daqiiqaa
|
|
miracle
|
raajii
|
|
mirror
|
fuullee, daawitii, oflaallee
|
|
mischief
|
shira
|
|
misdeed
|
yakka
|
|
misery
|
mankaraara, gidiraa, gadadoo, sili'a, dararama, hiraara
|
|
Miss
|
durbee
|
|
mistake
|
dogoggora, balleessaa, badii
|
|
mixed, mixture
|
makaa
|
|
modern
|
ammayyaa
|
|
moment
|
yeroo gabaabduu
|
|
Monday
|
wiixata, aagoo
|
|
money
|
qarshii, horii, maallaqa
|
|
monk
|
moloksee
|
|
monkey
|
qalamee
|
|
monster
|
bulguu
|
|
month
|
ji'a
|
|
monument, statue
|
siidaa
|
|
moon
|
addeessa, ji'a, baatii
|
|
mop
|
foksoo, haxooftu, haxoolaa
|
|
moral, morals
|
safuu
|
|
morning
|
ganama
|
|
morning (early)
|
barraaqa, obboroo
|
|
mosque
|
masgiida
|
|
mosquito
|
bookee, biimmee
|
|
mosquito net
|
matayoo bookee busaa
|
|
most
|
harki caalaan
|
|
mostly
|
caalaatti
|
|
moth
|
fuutuu
|
|
mother
|
haadha, harmee, ayyoo, da'ee, coree
|
|
motion
|
sochii
|
|
motivation
|
kaka'umsa
|
|
motorcycle
|
dokdoqqee, bududdee
|
|
mountain
|
tulluu, gaara, tabba
|
|
mouse, rat
|
hantuuta
|
|
mouth, language
|
afaan
|
|
Mr.
|
obbo
|
|
Mrs., Ms.
|
adde
|
|
mud
|
dhoqqee, laaqii, orofa, dhoobboo
|
|
muddy
|
bootoo, booruu, dhoqqaa'aa
|
|
mugger
|
saamtuu, hattuu
|
|
mule
|
gaangee
|
|
muscle
|
maashaalee
|
|
mushroom
|
shashara, uukkoo, waakkoo, horroqoo, amboshilla
|
|
music
|
muuziiqaa
|
|
mustard
|
shunfaa, sanaabii, sanaafica
|
|
mute (adj)
|
duudaa
|
|
my, mine
|
koo, kiyya
|
|
myth
|
himtee
|
| N | |
| English |
Oromo
|
|
nail, screw
|
mismaara
|
|
naïve
|
gowwaa, jufunfula, sephaa
|
|
naked
|
qullaa
|
|
name
|
maqaa, cibra
|
|
narrow, tight
|
dhiphoo
|
|
national
|
biyyaaleessa
|
|
nationality
|
lammummaa
|
|
nature
|
uumamaa
|
|
nausea
|
locaa, lollojjii
|
|
near
|
bira, cinaa, dhihoo, kaloo
|
|
necessarily
|
dirqamaan
|
|
necessary
|
barbaachisaa
|
|
neck
|
morma, moqoo, lukuma, lumma
|
|
necklace
|
amartii, dubul
|
|
need (n)
|
fedhii
|
|
needle
|
limmoo
|
|
neighbor
|
ollaa
|
|
nervous
|
qaanjibbaa'aa, sodaataa
|
|
nest
|
mandhee, man'ee, godoo
|
|
net
|
marayoo, dabboo, saaphana
|
|
network
|
mantagoo
|
|
neutral
|
imbaabsa
|
|
never
|
abadan, tasa, gonkumaa, qarayyuu, abilla
|
|
new
|
haaraa
|
|
New Year
|
Wagga haaraa
|
|
news
|
oduu
|
|
newspaper
|
gaazexaa
|
|
next
|
itti aanee, ergasii, itti fufee
|
|
next week
|
torban dhufu
|
|
next year
|
bara dhufu
|
|
night
|
halkan
|
|
nine
|
sagal
|
|
ninety
|
sagaltama
|
|
no
|
lakki, miti, hi'iyoo
|
|
nobody, no one
|
homtuu, eenyullee
|
|
none
|
tokkollee
|
|
nonsense
|
shokorkota, hanshaafa, qaayyaatuu
|
|
noon
|
saafaa
|
|
north
|
kaaba
|
|
nose
|
funyaan
|
|
not
|
miti
|
|
not far away
|
dhiyoo
|
|
not know
|
wal'aala
|
|
note
|
yaadachiisa
|
|
notebook
|
yaadanno
|
|
nothing
|
homaa, homtuu
|
|
noun
|
maqaa
|
|
novel (book), fiction
|
asoosama
|
|
November (10th-Dec. 9)
|
Sadaasa
|
|
now
|
amma
|
|
nowadays
|
yeroo ammaatti
|
|
nowhere
|
eessayyuu
|
|
numb
|
adoodaa
|
|
number
|
lakkoobsa
|
|
nun
|
gaaltama
|
|
nurse
|
narsii
|
|
nut
|
boloonii
|
| O | |
| English |
Oromo
|
|
oats
|
omborii, ayisaa, matajaboo
|
|
obedient
|
abboomamaa, abboomamtuu
|
|
object, stuff
|
meeshaa
|
|
observation
|
qalbifannaa, hubannaa
|
|
obstacle, obstruction
|
gufachiisa
|
|
October (11th-Nov. 9)
|
Onkololeessa
|
|
of
|
kan
|
|
off
|
irraa, gara alaatti
|
|
office
|
biiroo, waajjira
|
|
often
|
yeroo baayee, irra deddeebiyee
|
|
oil
|
zayitii, quyyisa
|
|
oily
|
zayitaawaa
|
|
okay
|
tolee
|
|
old (object)
|
moofaa
|
|
old (person)
|
jaarsaa, jaartii
|
|
old, decrepit
|
dulloomaa, dulloomtuu
|
|
on
|
irra, gubbaa
|
|
one after another
|
wal faana
|
|
one, a
|
tokko
|
|
one-eyed
|
ballaa
|
|
oneself
|
ofi
|
|
only, alone
|
qofa, kophaa, duwwaa
|
|
onto
|
gara
|
|
operation (medical)
|
baqaqsanii hodhuu
|
|
opinion
|
yaada, amantii, ilaalcha
|
|
opportunity
|
hayya, carraa
|
|
opposite
|
faallaa
|
|
or (in a question)
|
moo
|
|
or (in a sentence)
|
yookiin
|
|
orange
|
birtukaanii
|
|
orchard
|
oyiruu fuduraa
|
|
ordinal number suffix (e.g., -th)
|
-affaa
|
|
ordinary
|
dasiiba
|
|
orphan
|
gasharee, yatima
|
|
oryx
|
saalaa
|
|
otherwise
|
silaa
|
|
our, ours
|
keenya
|
|
out, outside
|
ala
|
|
outside the house
|
diida
|
|
oven
|
furnoo, sumsuma
|
|
over
|
gubbaa, irra
|
|
ownership
|
abbummaa
|
| P | |
| English |
Oromo
|
|
package
|
awwagii
|
|
pact, promise
|
waadaa, ahadii, waliigaltee
|
|
page
|
fuula
|
|
Pagume (Sept. 6-10)
|
Qaammee
|
|
paid
|
kaffalame
|
|
pain
|
dhibee, dhukkuba
|
|
paint
|
barashaa, halluu
|
|
pair
|
mirree
|
|
pajamas
|
biijaamaa
|
|
palm (of hand)
|
harruu, ganaa
|
|
palm tree
|
meexxii
|
|
pancake
|
maxinoo
|
|
panic
|
baaraga, shororkaa, sodaa
|
|
pants, trousers
|
surree, fiddoo, kofoo
|
|
papaya
|
paappaayee
|
|
paper
|
waraqaa, waraqata
|
|
paragraph
|
keeyyata
|
|
parasite
|
akankarreettii
|
|
park
|
paarkii, caayaa
|
|
party, invitation
|
afeerraa
|
|
passenger, traveler
|
imalaa, imaltuu, karadeemaa, karadeemtuu
|
|
password
|
barreertuu
|
|
pasta
|
paasta
|
|
pastoralist
|
horsiisee bulaa
|
|
pasture
|
dheedichaa
|
|
pasture, grazing land
|
dheedicha
|
|
path
|
daandii, mocii, karaa
|
|
patience, tolerance
|
obsa
|
|
patient (adj)
|
obsaa, obsituu
|
|
patient (n)
|
dhukkubsataa, dhukkubsattuu
|
|
pattern
|
akkina
|
|
payment
|
kaffaltii
|
|
pea
|
atara, daangulee, haatoo
|
|
peace
|
nagaa, dada
|
|
Peace Corps
|
jaallee nagaati
|
|
peach, apricot
|
kookii
|
|
peanut
|
ocholooni
|
|
peel (n)
|
qola
|
|
pen
|
biirii, qalama
|
|
penalty, punishment
|
adaba, adabbii
|
|
pencil
|
irsaasii
|
|
people
|
uummata, saba, jamaa, liiban
|
|
percent
|
dhibbeentaa
|
|
perfectly
|
sirritti
|
|
permanent
|
dhaabbataa, siranaa
|
|
permission, license
|
hayyama, eeyyama
|
|
personal
|
dhuunfaa
|
|
pesticide, insecticide
|
farra ilbiisootaa
|
|
pests, insects
|
ilbiisootaa
|
|
pharmacy
|
mana dawaa, mana qorichaa, faarmaasii,
|
|
philosophy
|
falaasama
|
|
phone
|
bilbila
|
|
phone card
|
kaardii moobayilii
|
|
photo, photograph
|
suuraa
|
|
phrase
|
gaalee, anqoo
|
|
physician
|
hogeessafayya, haakimii
|
|
picture
|
fakkeettii, fakkii, suuraa
|
|
pig, hog
|
booyyee
|
|
pile
|
tuullaa, kaabii
|
|
pill
|
kinniinii
|
|
pillow
|
boraatii
|
|
pineapple
|
anaanaasii
|
|
pink
|
diiminee
|
|
pipe, tube
|
ujummoo
|
|
pit, well
|
boolla
|
|
place
|
bakka, iddoo
|
|
plan
|
karoora, akeeka
|
|
plantation
|
danfisuu, biqilchuu
|
|
plastic
|
laastikii
|
|
plate
|
shaani
|
|
pleasant
|
gammachiisaa
|
|
please
|
maaloo
|
|
pliers
|
ciniintuu
|
|
plough
|
maarashaa, sibattii
|
|
pocket
|
kiisii
|
|
poem, poetry
|
walaloo
|
|
point, sharp
|
qara
|
|
poison
|
summii, hadhaa, suunkii
|
|
police
|
poolisii
|
|
policy
|
imaammata
|
|
politics
|
siyaasa
|
|
pollution
|
faalama, waarrii
|
|
pond, pool
|
eela, haroo
|
|
poor
|
hiyyeessa, hiyyeettii
|
|
population
|
uummata
|
|
post office
|
mana poosta
|
|
postbox
|
saanduqa poostaa
|
|
pot
|
biir disti, okkotee, giicuu, washoo
|
|
potato
|
dinnichaa, mosee,sayee, ifaatee, shonee, jurgufee
|
|
poverty
|
hiyyummaa, dhaba, deegummaa
|
|
power, force
|
humnaa
|
|
prayer
|
kadhannaa, sagada, kadhata
|
|
precious
|
qushuna
|
|
preface
|
ariirrata
|
|
pregnant
|
ulfa
|
|
pregnant (animal)
|
rimaa
|
|
prescription
|
ajaja
|
|
previous
|
duraa
|
|
previously
|
duratti
|
|
pride
|
boona, bajiga, galdaasa
|
|
prison, jail
|
mana hidhaa, wankii
|
|
privacy
|
kophummaa ofii
|
|
private (property)
|
gulummaa
|
|
private school
|
mana barumsa dhunfa
|
|
problem
|
rakkoo, rakkina, ko'oo
|
|
process
|
adeemsa
|
|
product
|
oomisha, bahaatii, atoota
|
|
profession
|
ogummaa, hojii, dalagaa
|
|
pronoun
|
maqadhaal
|
|
pronunciation
|
afaaneffannoo, sagaleessoo
|
|
property
|
qabeenyaa, leecalloo
|
|
prostitute
|
gumna, sagaaggaltuu, dhadhaabamtuu
|
|
proverb, saying
|
mammaaksa
|
|
public school
|
mana barumsa motuma
|
|
puppy
|
cuquu, xuuxxillaa
|
|
purple
|
dhiilgee
|
|
purse
|
koro'oo, boorsaa maallaqaa
|
| Q | |
| English |
Oromo
|
|
quarter
|
kurmaana
|
|
quarter birr
|
simunii
|
|
queen
|
giiftii
|
|
quest
|
barbaacha, soqaa
|
|
question
|
gaffii, qora
|
|
quickly, soon
|
battaluma, dafee
|
|
quiet
|
callisaa, callistuu
|
| R | |
| English |
Oromo
|
|
rabbit
|
illeettii, illeensa
|
|
rabies
|
nyanyee
|
|
radio
|
raadiyoonii, raadiyoo
|
|
rain
|
rooba, bokkaa
|
|
rainbow
|
sabbata Waaqaa
|
|
razor
|
haaduu, shiggiree, qarabaa
|
|
ready
|
qophaa'eraa
|
|
ready, prepared
|
qophaa'aa, qixaa'aa
|
|
really
|
dhugaal
|
|
reason
|
sababa
|
|
rebellion
|
fincila
|
|
receipt
|
naga'ee
|
|
recently
|
dhihootti
|
|
receptionist
|
keessummeessituu
|
|
recognize
|
qalbifachuu, hubachuu
|
|
record, roster
|
galmee
|
|
red
|
diimaa
|
|
reflection
|
balaqqee, calanqeettii
|
|
refugee
|
kooluu-galaa, kooluu-galtuu
|
|
relationship
|
hariiroo
|
|
relatives
|
obbolaa
|
|
reliable
|
abdachiisaa, amanamaa
|
|
rent
|
kiraayii
|
|
resident
|
jiraataa
|
|
result, outcome
|
bu'aa, bahii
|
|
retired
|
soorama kan ba'e, soorama baye jira
|
|
reward
|
badhaasuu
|
|
rib
|
dirra, cinaacha
|
|
rice
|
ruuzii
|
|
rich, affluent
|
sooressa, badhaadhaa, dureessa
|
|
right (direction)
|
mirga
|
|
ring
|
qubeelaa, qubee, hogee
|
|
ripe
|
bilchaataa, gormaa
|
|
river
|
laga, malkaa
|
|
road, street
|
karaa, daandii, boochoo
|
|
robber
|
saamtuu, saamaa
|
|
rock
|
kattaa, qarsaa, qassoo, qa'oo
|
|
roof
|
gardaaffoo, diikkaa, soraa, awayaata
|
|
room, part, division
|
kutaa
|
|
root
|
hundee, hidda
|
|
rope
|
funyoo, haada, madhaa
|
|
rotten, spoiled
|
tortoraa, tortortuu, samaa, samtuu
|
|
round-about
|
adabaabaayi, addababa'ii
|
|
row, line, queue
|
toora
|
|
rude
|
algala, addaggee, baalbaasee, saragee
|
|
rule
|
danbii
|
|
ruler (measuring)
|
sarartuu, bo'eessaa
|
|
rumor
|
hasaasa, jette-jettee
|
|
rural
|
baadiyyaa
|
| S | |
| English |
Oromo
|
|
sack
|
keeshaa, jooniyyaa
|
|
sad
|
gadda
|
|
salary
|
miindaa
|
|
salt
|
ashaboo, soogiida
|
|
sample
|
eddattoo, fakkisa
|
|
sand
|
cirracha, maansa
|
|
satisfaction
|
boohartii, gammachuu, quufa
|
|
satisfied
|
boohare
|
|
Saturday
|
sanbata
|
|
saucepan
|
distii, gochoo, moslolee
|
|
saw
|
minshaara, ilkoo, misumeenoo
|
|
scar
|
dirmammuu, godaannisa
|
|
scarf
|
uffarmaa
|
|
scent, smell (n)
|
foolii, urgaa, urgoo
|
|
school
|
mana barnootaa, mana barumsa
|
|
science
|
saayinsii
|
|
scissors
|
maqxuu, maaqasii
|
|
sea
|
galaana, maanya
|
|
season
|
woqtii, tibba, mosina
|
|
seat
|
iddon, teessuma, barcuma
|
|
second (n)
|
sekoondii
|
|
secret
|
iccitii
|
|
secretary
|
barreessituu, bareessaa
|
|
seed
|
sanyii
|
|
self
|
of
|
|
September (11th-Oct. 10)
|
Fulbaana
|
|
serious
|
jabaa, ulfaataa
|
|
service
|
tagaajila
|
|
seven
|
torba
|
|
seventy
|
torbaatama
|
|
sex, copulation
|
salma, kaacha
|
|
shade
|
gaaddisa, gaaddiddu
|
|
shame
|
saalfii, qaanii, yeelloo
|
|
shape
|
boca, naqa
|
|
she
|
isee, ishee, ishii, isiin, isii
|
|
she
|
isheen, iseen, ishiin, isiin
|
|
sheep
|
hoolaa, bidoo
|
|
sheet (bed)
|
ansoolaa, beleshee
|
|
shelf
|
dulaaba, ansaada, girgijii, zalangaa
|
|
shelter
|
da'oo
|
|
shiny
|
calaqqisaa, cululuqaa
|
|
ship
|
doonii
|
|
shirt
|
shamizii, qomee, ubaara, biddiqqoo
|
|
shoes
|
kophee
|
|
shop
|
suuqii, dukkaana
|
|
short
|
gabaabaa, gabaabdu, kuchubbii, murqicha
|
|
shorts
|
surree gababa, kushee, bolee
|
|
shoulder
|
gateettii, qoyiirara, gurmuu, qucee
|
|
shovel
|
akaafaa
|
|
shy
|
ija-laafeessa, ija-laafettii
|
|
sick, ill
|
dhukkubsataa, dhibamaa
|
|
sickle
|
haamtuu, halbee
|
|
side
|
maddii, cinaa, bira, kallattii, gomolee
|
|
sifter
|
gingilchaa
|
|
sight
|
mul'ii
|
|
sign
|
ballaccee, mallattoo
|
|
signal, signature
|
mallattoo
|
|
significant
|
barbaachisaa, hiika qabu
|
|
silence
|
calleensa, callisa, tasgabbii
|
|
silk
|
arrii
|
|
silly
|
sephaa, gowwaa, daafura
|
|
similar
|
wal fakkaataa
|
|
sin
|
cubbuu, nagaroo, xurii
|
|
since, from, after
|
eega, erga
|
|
sincerity
|
dugaadhaan, amanamummaadhaan
|
|
singer
|
weelistuu, weellisaa
|
|
single, singular
|
leexaa, baaqqee
|
|
sister
|
obboleettii
|
|
sister-in-law
|
sayyuu
|
|
situation, condition
|
akkaataa, haala
|
|
six
|
jaha
|
|
sixty
|
jahaatama
|
|
size
|
hammamaa, qixxaayina
|
|
skin
|
googa
|
|
skinny
|
guuffee, godeessa, godeettii, huuqqataa, huuqqattuu
|
|
skirt
|
wandaboo qexxaa, gombisoo, hamfala, qaamisii mudhi gadi
|
|
skull
|
buqqee mataa
|
|
sky
|
samii, waaqa
|
|
slave, ocean
|
garba
|
|
sleep
|
rafiitii, irriba
|
|
slender, slim
|
jorroo, lulee, sorooroo, lawwee
|
|
slippery
|
sigigaataa, sigiggee, mucuca, mucucaataa, mucucaattuu
|
|
slow
|
juulii
|
|
slowly
|
suuta, adada
|
|
small bowl
|
killa
|
|
small, little, few
|
xiqqoo, xinnoo, maddee, merqa, canuu, shiikkoo, bicuu
|
|
smile
|
seeqa
|
|
smoke
|
aara
|
|
snack
|
ciree, sharfaa, qacanii, oolchaa
|
|
snake
|
shaawwisa, bofa
|
|
sneezing
|
haththissoo
|
|
so
|
eega, kanaaf, akkas
|
|
soap
|
saamunaa, andarqii
|
|
soccer
|
kuphaa miillaa
|
|
society
|
waldaa, hawaasa
|
|
socks
|
kaalsii
|
|
sofa
|
soofaa
|
|
soft
|
laafaa
|
|
soil
|
biyyoo, kooticha
|
|
solution
|
furmaata, fala
|
|
some, a few
|
muraasa
|
|
sometimes
|
yeroo tokko tokko
|
|
son
|
ilmo, ilma
|
|
song
|
absaala, faarsaa, faarfannaa, faaruu, sirba
|
|
sorrow
|
addeenya, gadda
|
|
soul, spirit
|
lubbuu, afuura
|
|
sound, voice
|
sagalee
|
|
soup
|
shorbaa, hurgufoo
|
|
sour
|
dhangaggaa'aa, kiikkoo
|
|
south
|
kibba
|
|
spacious
|
arawaca, bakka ballaa
|
|
spark
|
qaanqee, qaanteetii
|
|
special, unique
|
adda
|
|
species
|
sanyii
|
|
specifically
|
addatti, keessattiyuu
|
|
speech, talk
|
haasaa, dubbii
|
|
speed
|
tafii, sardamsuu, ariitii
|
|
spelling
|
qubeessa
|
|
spice
|
quyyifa, kuyyisa, mi'eessituu
|
|
spider
|
sariitii, cincoo, daarabaaftuu, orbobiisa
|
|
spine
|
miqiqqirii
|
|
sponge
|
liifaa, sarphaphuu
|
|
spoon
|
fallaana
|
|
sport
|
ispoortii
|
|
spouse
|
dhiirsa, niitii
|
|
spring (season)
|
birraa
|
|
spy
|
basaasaa, basaastuu
|
|
square
|
addababa'ii
|
|
squirrel
|
osolee
|
|
stainer
|
calaltuu, miirtuu
|
|
stamp (for letters)
|
sumuda
|
|
stamp (official seal)
|
chaappaa
|
|
stapler
|
qonyeessituu
|
|
star
|
urjii
|
|
start
|
jalqaba, eegala
|
|
starvation
|
beela, xannee
|
|
station
|
buufata
|
|
steam
|
hurka
|
|
stepfather
|
abbaa buddeenaa, abbaaddaa
|
|
stepmother
|
haadha buddeenaa, gayyaa, ayyaaddaa, haadhaddaa
|
|
stew
|
ittoo, waxii
|
|
stick
|
ulee
|
|
still
|
calleensa
|
|
stomach
|
garaacha, macoo
|
|
stone
|
dhagaa
|
|
storeroom
|
kuusaa
|
|
storm
|
obonboleettii, suulaa, bubbee
|
|
story, fable
|
durdurii, sheekoo, seenaa
|
|
stove
|
siliindarii, saamaawaaraa, shaawulaa, girgaatii
|
|
straight
|
qajeelaa, qajeeltuu, qajeeltoo
|
|
straw (grass)
|
citaa
|
|
strength
|
jabina, cimina, anniisaa
|
|
string
|
siibaagoo, fo'aa, tushii
|
|
strong
|
cimaa, jabaa
|
|
structure, framework
|
caasaa
|
|
student
|
barataa, barattuu
|
|
substitute
|
iddoomaa, iddoomtuu, geeddaramaa, geeddaramtuu
|
|
subtle
|
abshaala, gamna, haxxee
|
|
success
|
milkaawwii
|
|
successful
|
milkaa'aa, milkooftuu
|
|
sudden
|
tasa
|
|
sugar
|
sukkaara
|
|
sugarcane
|
meejoo, shonkooraa
|
|
suggestion
|
yaada dhidaatu
|
|
suit
|
kittaa, iraraajala
|
|
suitable
|
mijaa'aa, tolaa
|
|
sum
|
ida'ama, edaasa
|
|
summary
|
xumura, guduunfaa, goolabbii
|
|
summer
|
bona
|
|
summit (of mountain)
|
qarree, fiixee, bantii
|
|
sun
|
aduu, biiftuu
|
|
Sunday
|
dilbata
|
|
sunrise
|
bahiisa aduu
|
|
sunset
|
seensa aduu
|
|
superior
|
caalaa
|
|
superstition
|
tolchituu
|
|
surprise
|
dinqisiifannaa
|
|
suspicious
|
ciicataa, ciicattuu, shakkituu, shakkisiisaa
|
|
swamp
|
dhaqdhaqii, caffee, leephoo, duduba
|
|
sweat
|
dafqa
|
|
sweater
|
shurraaba, golfoo
|
|
sweet
|
mi'aawaa, mi'ooftuu
|
|
sweet potato
|
maxaaxisha, camcamee, soogiddee
|
|
swimsuit
|
uffata daakaa
|
|
swollen
|
dhodhommoqaa, dhiita'aa
|
|
synonym
|
moggoyyaa
|
|
system
|
sirna
|
| T | |
| English |
Oromo
|
|
table
|
minjaala
|
|
talent
|
dandeettii, kennaa
|
|
tall
|
dheeraa, lawwee
|
|
tapeworm
|
minnii, koosoo
|
|
target
|
manii
|
|
taste (n)
|
dhandhama, camii, akkaataa, filannaa
|
|
tax
|
qaraxa, ashuuraa
|
|
taxi
|
taaksii
|
|
tea
|
shaayii, shaayee
|
|
tea leaves
|
baala shayyii
|
|
teacher
|
barsiisaa, barsiistuu
|
|
teachers
|
barsiisoota
|
|
team
|
gartuu, gumii, tuuta, garee
|
|
teapot
|
moqorqoraa shaayee
|
|
tedious
|
nuffisiisaa
|
|
tee shirt
|
ti shartii
|
|
teenager
|
yarsuma
|
|
teeth
|
ilkaan
|
|
temperate zone
|
badda daree
|
|
temperature (air)
|
sadarkaa o'aa, haala qilleensaa
|
|
temperature (body)
|
layidaa
|
|
ten
|
kudhan
|
|
tent
|
waaroo, dunkaana
|
|
termite
|
rimma, gadulessa
|
|
thank you
|
galatomi, galatoma
|
|
that (pron)
|
sun, sana
|
|
the
|
-icha, -ittii
|
|
the day after tomorrow
|
iftaan
|
|
their, theirs
|
isaani, saani
|
|
them
|
isaani
|
|
there
|
achi
|
|
therefore
|
kanaaf
|
|
therefore, in that case
|
eegasu
|
|
these
|
kunniin, kanneen
|
|
they
|
isaan
|
|
thief
|
hattuu
|
|
thigh
|
gudeeda, sarbaa, kofa, uduuda
|
|
thin
|
qallaa, qalloo, huuqqataa, huuqqattuu
|
|
thing
|
waanta, meeshaa
|
|
things
|
waantoota
|
|
third (1/3)
|
siisoo, nuusii, tokko sadaffaa
|
|
thirsty
|
dheebuu, dhabsuu
|
|
thirty
|
soddoma
|
|
this
|
kun, kana
|
|
this year
|
barana
|
|
those
|
sunniin, sanneen
|
|
though (conj)
|
ta'u illee, ta'u
|
|
thousand
|
kuma
|
|
thread
|
fo'aa, kirrii
|
|
threat
|
doorsisa
|
|
three
|
sadii
|
|
throat
|
kokkee, qoonqoo
|
|
through
|
keessaan
|
|
thumb
|
abbuudduu
|
|
thunder
|
bakakkaa, mandisuu, kakawee
|
|
Thursday
|
kamisa
|
|
tie (necktie)
|
karabaatii
|
|
timber
|
saanqaa
|
|
time
|
yeroo
|
|
times (e.g., "5 times")
|
hoggaa, si'a
|
|
timid
|
na'aa, naatuu
|
|
tin
|
qorqorroo
|
|
tire
|
golollee, gommaa
|
|
tiring
|
dadhabsiisaa
|
|
tissue paper
|
sooftii, arrigoo
|
|
title (book), headline
|
mata duree
|
|
today
|
har'a
|
|
toe
|
quba miillaa
|
|
together
|
walitti, wajjin, walii-wajjin
|
|
toilet
|
boolii, golbobbaa
|
|
toilet room
|
manni fincaani
|
|
tomato
|
timaatimii, ajaagaarii
|
|
tomorrow
|
boru, bor
|
|
tongue
|
arraba
|
|
tonight
|
edana, har'a galgala
|
|
tooth
|
ilka, ilkaan
|
|
toothpaste
|
saamunaa ilkaanii
|
|
toothpick
|
rigaa
|
|
total
|
dimshaasha, waliigala
|
|
tourist
|
daaw'ataa, daaw'attuu, imalaa, imaltuu
|
|
toward
|
gara, kallattii
|
|
towel
|
fooxaa, waccuu
|
|
toxic
|
summaa'aa
|
|
train
|
baabura geejjibaa
|
|
traitor
|
gantuu, haalaa, haaltuu
|
|
translation
|
hiikkaa
|
|
transportation
|
geejjiba
|
|
trash
|
haraa
|
|
treatment
|
wal'aansa
|
|
tree, wood
|
muka
|
|
trial, try out
|
yaalii
|
|
triangle
|
rogsadee, sadakkuu
|
|
tribe
|
gosa
|
|
truck
|
makiina fe'issa
|
|
true, real
|
dhugaa
|
|
trust
|
amaanaa
|
|
Tuesday
|
kibxata, facaasaa, balloo
|
|
turn, order
|
dabaree
|
|
twenty
|
digdama
|
|
twin
|
lakkuu
|
|
two
|
lama
|
|
type, kind
|
gosa, akaakuu, sanyii
|
| U | |
| English |
Oromo
|
|
ugly, untidy
|
fokkisaa, fokkistuu
|
|
umbrella
|
dibaaba, daatuu, gaaddisee
|
|
uncle (maternal)
|
eessuma, hubuyu, abbo guddoo
|
|
uncle (paternal))
|
wasiila, abuyyaa
|
|
under
|
jala
|
|
underpants
|
pantii, butaantii
|
|
underskirt, slip
|
minxii liibsii
|
|
understanding, awareness
|
hubannaa
|
|
underwear
|
jalaanii
|
|
uniform (clothes)
|
fooyituu, walagoo
|
|
university
|
yunivarsiitii
|
|
unless…
|
yoo…malee
|
|
unripe
|
xobbee
|
|
untidy
|
boosacha, booseettii, samaa, samtuu
|
|
until
|
hamma, hanga
|
|
until the end
|
hamma dhuma
|
|
up
|
irra, gara olii, hanga, gararraa
|
|
upwards
|
ol
|
|
urine
|
fincaan
|
|
us
|
nu
|
|
use (n)
|
faayidaa, dantaa, bu'aa
|
|
useful
|
faayidaa qabeessa
|
|
useless
|
badduu, goofoo, faayidaa-maleessa
|
|
usually, frequently, often
|
yerroo baa'ee
|
| V | |
| English |
Oromo
|
|
vaccination
|
talaallii
|
|
value
|
sona, safuu, gatii
|
|
valueless, vain
|
bilaasha
|
|
vegetables
|
kuduraa
|
|
vegetation
|
biqiltuulee
|
|
vehicle
|
makiinaa, koonkoolata
|
|
ventilation
|
qilleensa afarsuu
|
|
verb
|
gochima, gocha
|
|
verb conjugation
|
horsiisa gochaa
|
|
very
|
baay'ee
|
|
vest
|
jalaanii, sadarya
|
|
victory
|
injifannoo, mo'icha
|
|
view, vision
|
mul'ata, daayyaa
|
|
village
|
ganda, araddaa, amba
|
|
violence
|
jeequmsa, kolboo, goolii
|
|
visitor
|
daaw'ataa, daaw'attuu
|
|
volume
|
qabiyyee
|
|
volunteer
|
nama fedhiisaatiin hojjetu
|
|
vomit
|
diddiga, haqqee, bulgaatii, balaqqama
|
| W | |
| English |
Oromo
|
|
waist
|
mudhii
|
|
waiter
|
keessummeessisa, keessummeessitu
|
|
wall
|
goorroo, dadaa, gidaaraa
|
|
war
|
waraana, lola
|
|
wardrobe
|
kabata, wancarii, ansaada
|
|
warehouse
|
mankuusa
|
|
wasteful
|
afoollessaa, afoollessituu, baraaxxuu, firfirstuu
|
|
watch
|
ilaala, fana
|
|
watch (wrist)
|
sa'aatii harka
|
|
water
|
bishaan
|
|
water bottle, canteen
|
koddaa
|
|
water pollution
|
faalama bishaanii
|
|
waterfall
|
fincaa'aa, gootuu, xinniqee
|
|
watermelon
|
luxxee, habaaba
|
|
way
|
karaa, daandii
|
|
we
|
nuti, nuyi
|
|
weak
|
dadhabaa, dadhabduu, kokottaa'aa, kokottooftuu, muyoo
|
|
weather
|
haala qilleensaa
|
|
weather condition
|
amaleensa
|
|
wedding
|
cidha, aruuza
|
|
Wednesday
|
roobi
|
|
weed
|
huura, aramaa, buuchaa, dobaa, tusii
|
|
week
|
torban
|
|
weekend
|
sanbata fi dilbata
|
|
weight
|
ulfina
|
|
welcome
|
baga nagaa dhuftan
|
|
west
|
lixa, dhiha, ilgalchuu
|
|
what
|
maal
|
|
what (rel. pron.)
|
waan
|
|
wheel (of car)
|
masakaa
|
|
when
|
yoom
|
|
when (rel. pron.)
|
yoommu
|
|
whenever…
|
yoommu…kamittiyyu/yeroohundaa
|
|
where
|
eessa, garam
|
|
where (rel. pron.)
|
bakkii
|
|
which
|
kam
|
|
white
|
adii, calqii, weeca
|
|
white board
|
gabatee aadi
|
|
who
|
eenyu
|
|
who, which (rel. pron.)
|
kan, tan
|
|
whoever
|
eenyuyyuu
|
|
whose
|
kan eenyu, kaneenyu
|
|
why
|
maaliif
|
|
why (rel. pron.)
|
waan <verb>+f
|
|
wick (candle or stove)
|
fo'aa
|
|
wide
|
bal'aa
|
|
width
|
dalgeeta, bal'ina
|
|
wife
|
niitii, haadha manaa, jaartii
|
|
wild animals
|
bineensoota alaa
|
|
wildlife
|
bineensa bosonaa
|
|
wind (moving air)
|
qilleensa, bubbisa
|
|
window
|
foddaa
|
|
windy
|
qilleensa'aa
|
|
wing
|
baallee, gofla, goblaa, koochoo, kola
|
|
winter (season)
|
ganna
|
|
wip
|
alangaa
|
|
wire
|
shiboo
|
|
wisdom
|
ogummaa
|
|
wise
|
aaqila, ogeessa, ogeettii, qaroo
|
|
wish
|
abbala, fedhii, hawwii
|
|
with
|
wajjin, waliin, duukaa
|
|
with pleasure
|
gammaccuu wajjin
|
|
wolf
|
yeeyyii
|
|
woman
|
nitinaayee, dubartii, gennee, nadheen
|
|
woman (married)
|
gadarba
|
|
woman (old)
|
alkoo
|
|
wood beetle
|
qiinqee, qiinqani
|
|
word
|
jecha
|
|
word
|
jecha
|
|
work
|
hojii
|
|
world
|
addunyaa
|
|
worm
|
raammoo
|
|
worn, worn out
|
bututaa, moofaa
|
|
wound (n)
|
madaa
|
|
wounded
|
madaa'aa, madooftuu
|
| X-Z | |
| English |
Oromo
|
|
yam
|
goodarree
|
|
year
|
waggaa, bara, ganna
|
|
years
|
waggaawwan
|
|
yellow
|
booraa, keelloo
|
|
yes
|
eeyee, ee
|
|
yesterday
|
kaleessa
|
|
yet
|
hanga ammaatti, ammallee
|
|
yield
|
oomisha, horata, callaa, atootota
|
|
yield, product
|
callaa
|
|
yogurt
|
itittuu
|
|
you (pl., obj.)
|
isini
|
|
you (pl., subj.)
|
isin
|
|
you (sing., obj.)
|
si, si'i
|
|
you (sing., subj.)
|
ati
|
|
young
|
laccee, dargaggeessa, dargaggeettii
|
|
your, yours (pl.)
|
keessan, keessani
|
|
your, yours (sing.)
|
kee
|
|
zipper
|
shaarneellaa
|
|
zone
|
godina, ambaala
|
| Verbs | |
| English |
Oromo
|
|
to absorb
|
xuuxuu
|
|
to accept, receive, take
|
fudhachuu
|
|
to accompany
|
faana deemuu
|
|
to accomplish
|
fiixaan baasuu, raaw'achuu
|
|
to accuse
|
yakkuu, himata
|
|
to acquire
|
argachuu, gonfachuu
|
|
to adapt
|
madaqsuu
|
|
to add, increase
|
dabaluu, eda'uu
|
|
to adjust
|
sirreessuu, tottolchuu
|
|
to admire
|
jajuu, dinqisiifachuu
|
|
to advise
|
gorsuu
|
|
to affirm, prove
|
mirkaneessuu
|
|
to agree
|
waliigaluu, wal ta'uu
|
|
to aim
|
qiyyaafachuu, akeekuu
|
|
to allow, permit
|
hayyamuu, eeyyamuu
|
|
to alter
|
geeddaruu, jijjiiruu
|
|
to amaze
|
dinqamuu
|
|
to amputate
|
kutuu, muruu
|
|
to amuse
|
gammachiisuu, kofalchiisuu
|
|
to analyze
|
xiinxaluu, gamaaggamuu
|
|
to annoy
|
aarsuu, dallansiisuu
|
|
to applause, clap
|
lamaarkuu
|
|
to appreciate
|
leellisuu, dinqisiifachuu
|
|
to argue
|
falmuu
|
|
to arrange
|
sirreessuu, qopheessuu
|
|
to arrive
|
ga'uu
|
|
to assemble
|
walitti dacha'uu, walga'uu
|
|
to assess
|
tilmaamuu, qorachuu
|
|
to assign
|
ramaduu
|
|
to assist
|
gargaaruu, deggeruu
|
|
to attach
|
maxxansuu, qabsiisuu
|
|
to avoid, inhibit
|
ittisuu, dhorkuu
|
|
to bake
|
tolchuu
|
|
to bathe
|
dhiquu
|
|
to be able
|
danda'uu
|
|
to be amazed, surprised
|
dinqifachuu
|
|
to be angry
|
aaruu
|
|
to be better
|
wayyaa'uu
|
|
to be born
|
dhalachuu
|
|
to be busy
|
yeroo dhabuu
|
|
to be called
|
jedhamuu
|
|
to be found
|
argamuu
|
|
to be full, satisfied
|
quufuu
|
|
to be happy
|
gammaduu
|
|
to be healthy, heal
|
fayyuu
|
|
to be hungry
|
beela'uu
|
|
to be ill
|
dhukkubuu
|
|
to be jealous
|
inaafuu, goomachuu, weenna'uu
|
|
to be known
|
baramuu
|
|
to be located
|
argamuu
|
|
to be moving, shaking
|
socho'uu
|
|
to be next to
|
aanuu
|
|
to be sorry, sad
|
gadduu, gaabbuu
|
|
to be stressed
|
cinqamuu
|
|
to be suitable
|
mijaa'uu
|
|
to be thirsty
|
dheebochuu
|
|
to be tired
|
dadhabuu, bututuu
|
|
to be unable to find
|
dhabuu
|
|
to be useful
|
fayyaaduu
|
|
to be, become, happen
|
ta'uu
|
|
to beat
|
dha'uu, reebuu, tumuu, gobuu
|
|
to become good, successful
|
toluu
|
|
to believe
|
amanuu
|
|
to bite
|
ciniinuu, hidduu
|
|
to blame
|
haalachuu, komachuu
|
|
to bleed
|
dhiiguu
|
|
to bless
|
eebbisuu
|
|
to blow, pump
|
afuufuu
|
|
to boil
|
danfisuu
|
|
to borrow (and then return)
|
ergifachuu
|
|
to borrow (consumables)
|
liqeeffachuu
|
|
to bother
|
rakkisuu
|
|
to break
|
cabsuu
|
|
to bring
|
fiduu
|
|
to brush
|
riguu
|
|
to build
|
ijaaruu
|
|
to burn
|
gubuu, boba'uu, bobeessuu
|
|
to buy
|
bituu
|
|
to calculate
|
herreguu
|
|
to call
|
waamuu, bilbiluu
|
|
to cancel
|
haquu
|
|
to carry
|
baacuu
|
|
to cease, stop, halt
|
dhaabuu
|
|
to change
|
jijjiiruu, geeddaramuu, sharafuu
|
|
to chase
|
ari'uu, kurkursuu
|
|
to chat
|
haasa'uu
|
|
to cheat, trick, deceive
|
gowoomsuu, mujaadaluu
|
|
to choose, vote
|
filuu, fo'uu
|
|
to circle, orbit
|
naanna'uu
|
|
to clean
|
qulqulleessuu, haruu
|
|
to close, shut
|
cufuu
|
|
to collect
|
funaanuu
|
|
to come
|
dhufuu
|
|
to come back, return
|
deebi'uu
|
|
to connect
|
walitti qabsiisuu
|
|
to conserve, protect
|
kunuunsuu
|
|
to console
|
jajjabeessuu, onnachiisuu
|
|
to contact, touch
|
tuquu
|
|
to continue
|
fufuu
|
|
to control
|
abboommachuu, to'achuu
|
|
to cook
|
affeeluu
|
|
to correct
|
sirreessuu
|
|
to cough
|
qufa'uu
|
|
to count
|
lakkaa'uu
|
|
to create, invent
|
uumuu
|
|
to cross
|
ce'uu
|
|
to cry
|
boo'uu, iyyuu
|
|
to cure
|
fayyisuu
|
|
to cut
|
ciruu, kutuu, muruu
|
|
to dance
|
shubbisuu, daalaluu, sirbuu, ragaduu
|
|
to decide
|
murteessuu
|
|
to deforest
|
bosona ciruu
|
|
to delete
|
booxuu, haquu
|
|
to deny
|
ganuu, haaluu
|
|
to describe
|
ibsuu, addeessuu
|
|
to desire, wish
|
fedhuu, hawwuu
|
|
to destroy
|
barbadeessuu, balleessuu
|
|
to die
|
du'uu
|
|
to dig
|
soquu
|
|
to disagree
|
walitti bu'uu
|
|
to disappear
|
baduu
|
|
to disappoint
|
gaddisiisuu
|
|
to dislike
|
jibbuu, balfuu
|
|
to dismiss, expel, remove
|
baasuu
|
|
to disobey, refuse
|
diduu
|
|
to dispose
|
gatuu
|
|
to divide
|
hiruu, qooduu
|
|
to do
|
gochuu, hojjechuu, dalaguu
|
|
to drain, dry s/t out
|
gogsuu
|
|
to draw
|
suuraa kaasuu
|
|
to dream (during sleep)
|
abjoochuu
|
|
to dress
|
uffachuu
|
|
to drink
|
dhuguu
|
|
to drive
|
oofuu
|
|
to dry up
|
goguu
|
|
to eat
|
nyaachuu
|
|
to edit
|
gulaaluu
|
|
to elect
|
filuu
|
|
to embarrass
|
qaanessuu, yellaasiisuu, salphisuu
|
|
to encourage
|
jajjabeessuu
|
|
to endure
|
obsuu
|
|
to enter
|
galuu, seenuu
|
|
to erase
|
balleessuu, haquu
|
|
to escape
|
miliquu, baqachuu
|
|
to establish, found
|
hundeessuu
|
|
to examine
|
qorachuu
|
|
to exceed, surpass
|
caaluu
|
|
to exchange
|
geeddaruu
|
|
to exit
|
ba'uu
|
|
to explain
|
ibsuu
|
|
to explode
|
dho'uu
|
|
to fail, fall
|
kufuu
|
|
to farm, plough
|
qotuu
|
|
to fear, be afraid
|
sodaachuu
|
|
to feed
|
qallabuu
|
|
to fight
|
waraanuu, loluu
|
|
to fill
|
guutuu
|
|
to find, earn
|
argachuu
|
|
to finish
|
xumurtuu, fixuu
|
|
to fix, repair
|
suphuu
|
|
to flee
|
atiiluu, baqachuu
|
|
to flow
|
yaa'uu
|
|
to fly
|
barrisuu
|
|
to follow
|
hordofuu, duukaa bu'uu
|
|
to forget, to neglect
|
irraanfachuu, dagachuu
|
|
to forgive
|
dhiifama gochuu
|
|
to frighten
|
sodaachiisuu
|
|
to get in, get on
|
seenuu
|
|
to get off
|
bu'uu
|
|
to give
|
kennuu, laachuu
|
|
to give back, to return (a thing)
|
deebisuu
|
|
to give birth
|
dhaluu, da'uu
|
|
to go
|
deemuu
|
|
to gossip
|
ususuu, gumgumuu
|
|
to govern
|
bulchuu
|
|
to graze
|
dheeduu
|
|
to greet
|
nagaa gaafachuu, dubbisuu
|
|
to grieve
|
gadduu
|
|
to grin, to smile
|
seequu, qummaaduu
|
|
to grow
|
biqiluu, marguu
|
|
to grow old
|
dulloomuu
|
|
to grow up
|
guddachuu
|
|
to growl
|
gurur'uu
|
|
to guard, protect
|
eeguu
|
|
to guess
|
tilmaamuu, heduu
|
|
to haggle, negotiate price
|
gatii falmuu
|
|
to hang
|
rarraasuu, fannisuu
|
|
to harass
|
doorsiisuu, sossodaachiisuu
|
|
to harm, injure
|
miidhuu, hubuu
|
|
to harvest
|
kassabuu, sassaabuu
|
|
to hate
|
falquu, jibbuu
|
|
to have
|
qabuu, qabaachuu
|
|
to hear
|
dhaga'uu
|
|
to help
|
gargaaruu, deggeruu, faduu
|
|
to hide
|
dhoksuu
|
|
to hire
|
mindeessuu, obarayeessuu
|
|
to hit
|
dha'uu, rukutuu, gobuu, reebuu
|
|
to hold
|
qabuu
|
|
to hug
|
hammachuu, itti dhiyaachuu
|
|
to hunt
|
adamsuu
|
|
to hurry
|
ariifachuu, jarjaruu, si'achuu
|
|
to imagine
|
yaaduu
|
|
to immigrate
|
godaanuu
|
|
to immunize
|
talaaluu
|
|
to impale
|
uruu
|
|
to impede, hamper
|
gufachiisuu
|
|
to imply, suggest
|
yaada dhiheessuu
|
|
to improve, modify
|
fooyyessuu
|
|
to include
|
dabaluu, of keessatti qabachuu
|
|
to infect
|
dhukkuba qabsiisuu
|
|
to influence
|
dhiibbaa uumuu
|
|
to ingest
|
liqimsuu
|
|
to inherit
|
dhaaluu
|
|
to inquire, ask
|
gaafachuu
|
|
to inspect
|
sakatta'uu, qorachuu, to'achuu
|
|
to inspire, motivate
|
kakaasuu
|
|
to insult
|
arrabsuu
|
|
to intend
|
karoorfachuu, yaaduu
|
|
to interrupt
|
addaan kutuu
|
|
to intimidate
|
sossodaachiisuu, quuxessuu
|
|
to introduce (people to each other)
|
wal barsiisuu
|
|
to invite
|
affeeruu
|
|
to joke
|
qoosuu, baacuu
|
|
to jump
|
xarrisuu, utaaluu
|
|
to kick
|
dhiituu, qeera'uu
|
|
to kill
|
ajjeesuu
|
|
to kiss
|
dhungachuu
|
|
to knock (on a door)
|
balbala rukutuu
|
|
to know
|
beekuu, baruu, amanfachuu
|
|
to laugh
|
kolfuu
|
|
to launder, wash clothes
|
miiccuu
|
|
to lay (something down)
|
ciibsuu
|
|
to lead
|
geggeessuu, hoogganuu
|
|
to leak
|
dhimmisuu
|
|
to learn
|
barachuu, baruu
|
|
to leave
|
baatuu, gadhiisuu
|
|
to leave, quit
|
dhiisuu
|
|
to lessen
|
xinneessuu, xinnaachuu
|
|
to lick
|
arraabuu
|
|
to lie, fib
|
kijibuu, sobuu
|
|
to lift up, raise
|
kaasuu
|
|
to like, love
|
jaalachuu
|
|
to limp
|
okkoluu
|
|
to listen
|
dhaggeeffachuu, caqasuu
|
|
to live
|
jiraachuu
|
|
to loan, lend (and then get back)
|
ergisuu
|
|
to loan, lend (consumables)
|
liqeessuu
|
|
to lock
|
qollofuu
|
|
to look
|
ilaaluu, arguu
|
|
to lower, bring down
|
buusuu
|
|
to magnify, increase
|
guddisuu
|
|
to make
|
gochuu, tolchuu
|
|
to make better
|
wayyeessuu
|
|
to manufacture, produce
|
oomishuu
|
|
to marry
|
fuudhuu, heerumuu
|
|
to measure, weigh
|
madaaluu, safaruu, lakkaa'uu
|
|
to meet, encounter
|
quunamuu
|
|
to memorize
|
yaadachuu
|
|
to milk
|
elmuu
|
|
to mimic
|
akkeessuu
|
|
to mix
|
waliin makuu, walitti dabaluu
|
|
to moan, groan
|
aaduu, gadooduu
|
|
to mourn
|
gufufuu
|
|
to move, stir
|
wawarraaquu
|
|
to multiply
|
baay'isuu
|
|
to need
|
barbaaduu, badaduu
|
|
to nominate
|
eeruu
|
|
to notice, notify
|
beeksisuu
|
|
to obey
|
abboomamuu
|
|
to offend
|
mufachiisuu, aarsuu, dallansiisuu
|
|
to open
|
banuu, saaquu
|
|
to oppress
|
cinqursuu, gad-qabuu
|
|
to optimize
|
fooyyessu
|
|
to organize
|
gurmeessuu, qixeessuu, gamteessuu
|
|
to paint
|
dibuu
|
|
to pass
|
darbuu, taruu
|
|
to pay
|
kaffaluu
|
|
to peel
|
quncisuu
|
|
to pierce
|
waraanuu, uruu
|
|
to pile
|
tuuluu
|
|
to plan
|
karoorsuu, karoorfachuu
|
|
to plant, erect, establish
|
dhaabuu
|
|
to play
|
taphachuu, xabachuu
|
|
to pollute
|
faaluu, areeruu
|
|
to pour
|
dhangala'uu, dhangalaasuu
|
|
to practice
|
shaakaluu
|
|
to preach
|
lallabuu
|
|
to predict
|
raajuu, raaguu
|
|
to prepare
|
qopheessuu
|
|
to pretend
|
fakkeessuu
|
|
to prevent, prohibit
|
ittisuu
|
|
to print
|
maxxansuu
|
|
to pull, drag
|
harkisuu
|
|
to punish
|
adabuu
|
|
to push
|
dhiibuu
|
|
to put, place, store
|
kaa'uu
|
|
to rain
|
roobuu
|
|
to read
|
dubbisuu
|
|
to reduce, decrease
|
xiqqeessuu, hir'isuu
|
|
to regret
|
gaabbuu, sheena'uu
|
|
to relax
|
bashananuu
|
|
to remain
|
hafuu
|
|
to remember
|
yaadachuu, qaabachuu
|
|
to remind
|
yaadachiisuu
|
|
to rent
|
kireessuu
|
|
to repeat
|
irra deebi'uu, lammeessuu
|
|
to ride
|
gulufsiisuu
|
|
to roast
|
waaduu, affeeluu, kalaankaluu
|
|
to rob
|
saamuu
|
|
to rot
|
raamma'uu, tortoruu
|
|
to run
|
fiiguu, arreeduu, kaachuu
|
|
to satisfy
|
booharsuu, quubsuu
|
|
to save, keep
|
hambisuu, tursuu
|
|
to saw
|
seeruu
|
|
to say
|
jedhuu
|
|
to scoop
|
hammaaruu
|
|
to scream
|
iyyuu, wacuu
|
|
to see
|
ilaaluu, arginuu
|
|
to seem
|
fakkaachuu
|
|
to sell
|
gurguruu
|
|
to send
|
erguu
|
|
to serve
|
tajaajiluu
|
|
to sew
|
hodhuu, xibiiruu
|
|
to sharpen
|
qaruu
|
|
to shave
|
haaduu, aaduu, aaddachuu
|
|
to show, indicate
|
agarsiisuu
|
|
to sift
|
gingilchuu, soruu
|
|
to signify, mean
|
agarsiisuu, mul'isuu
|
|
to sing
|
weeddisuu, weellisuu, alalaasuu
|
|
to sit
|
taa'uu
|
|
to slaughter
|
gorra'uu, qaluu
|
|
to sleep
|
rafuu, ciisuu
|
|
to slip
|
mucucaachuu
|
|
to smash, shatter, crush
|
hurreessuu, unkuteessuu
|
|
to smell
|
suufuu, fuunfachuu, urgeeffachuu, suurachuu
|
|
to soak
|
dhuubuu, laaffisuu
|
|
to sow seed, scatter
|
facaasuu
|
|
to spend the day
|
ooluu
|
|
to spend the night
|
buluu
|
|
to spit
|
tufuu
|
|
to sqeeze
|
cimmiiguu, cuunfuu
|
|
to start, begin
|
jalqabuu, eegaluu
|
|
to startle
|
birrachuu, wareeruu, dammaqsuu
|
|
to stay
|
turuu
|
|
to steal
|
hatuu
|
|
to sting
|
hidduu
|
|
to stir
|
bulbuluu, irbuu, mooquu, sochoosu
|
|
to study
|
qu'achuu
|
|
to stumble
|
gufachuu
|
|
to succeed
|
milkaa'uu
|
|
to suffice, be enough
|
ga'uu
|
|
to supply
|
dhiheessuu
|
|
to support
|
deggeruu, utubuu, kibuu, gargaaruu
|
|
to surprise
|
dinqisiisuu
|
|
to surround
|
marsuu
|
|
to suspect
|
shakkuu
|
|
to swallow
|
liqimsu
|
|
to sweat
|
dafquu
|
|
to sweep
|
haruu
|
|
to sweeten
|
mi'eessuu
|
|
to swim
|
daakuu
|
|
to take (someone somewhere)
|
geessuu
|
|
to take a picture
|
kaafachuu
|
|
to take care
|
eeggachuu
|
|
to talk, speak
|
dubbachuu, haasa'uu, baanuu, qaaquu
|
|
to teach
|
barsiisuu, leenjisuu
|
|
to tear
|
tarsaasuu, baqasuu
|
|
to tell
|
himuu
|
|
to thank, praise
|
galateeffachuu
|
|
to think
|
yaaduu, abbaaluu
|
|
to threaten
|
doorsisuu, sodaachisuu, quuxessuu
|
|
to throw
|
darbachuu, ha'uu
|
|
to tie, bind, imprison
|
hidhuu
|
|
to till
|
shukunuu, jaala soquu
|
|
to trade
|
daldaluu
|
|
to translate
|
hiikuu
|
|
to trust (s/b)
|
abdachuu
|
|
to try
|
yaaluu, badaduu
|
|
to try on
|
safarachuu
|
|
to turn (in direction)
|
goruu
|
|
to turn (something)
|
garagaluu
|
|
to turn over, peddle
|
garagalchuu
|
|
to understand
|
hubachuu
|
|
to untie
|
hiikuu
|
|
to update
|
ammayyoomsuu
|
|
to uproot, lever out
|
fonqolchuu
|
|
to use
|
fayyadamuu
|
|
to visit
|
daaw'achuu
|
|
to vomit
|
hooqqisiisuu, balaqqamsiisuu, balaqqamuu
|
|
to wait
|
afachuu, eeguu, turuu
|
|
to wake (someone) up
|
dammaqsuu
|
|
to wake up, be startled
|
dammaquu
|
|
to wake up, get up
|
ka'uu
|
|
to walk
|
adeemuu, tarkaanfachuu
|
|
to want
|
barbaaduu, fedhuu, badaduu
|
|
to warn
|
akeekkachiisuu, beekkachiisuu, seerachiisuu, weellefachuu
|
|
to wash
|
dhiqqachuu, miiccuu, sharaquu
|
|
to waste
|
baraaxuu, afoollessuu
|
|
to water (plants)
|
bishaan obaasuu
|
|
to wear
|
uffachuu, keewwachuu
|
|
to weed
|
aramuu
|
|
to wet
|
jiisuu
|
|
to whistle
|
fooricuu, siissuu, fooqqisuu, shawwisuu
|
|
to win
|
injifachuu, mo'uu
|
|
to winnow
|
calleessuu
|
|
to wip
|
dhaanuu
|
|
to wipe, rub clean
|
haxaa'uu
|
|
to work
|
hojjechuu
|
|
to worry
|
dhiphachuu, yaadda'uu
|
|
to write
|
barreessuu, katabuu
|
|
to yawm
|
hamuummachuu
|
| Expressions | |
| English |
Oromo
|
|
"a long time"
|
yeroo dheera
|
|
"and you?"
|
ati hoo?
|
|
"can you ___?"
|
___ dandeessa?
|
|
"Don't touch me!"
|
nan tuqin!
|
|
"excuse me / sorry"
|
dhiifama
|
|
"for example"
|
fakkeenyaaf
|
|
"get off"
|
bu'i, bu'a
|
|
"give me"
|
naa keeni
|
|
"Good afternoon" (greeting)
|
akkam olte/oltani?
|
|
"Good day" (parting)
|
nagaan ooli/oola
|
|
"good luck"
|
carraan gaarii
|
|
"Good morning" (greeting)
|
akkam bulte/bultani?
|
|
"Good night" (parting)
|
nagaan buli/bula
|
|
"here you are" (when giving)
|
kunoo
|
|
"how do you do?"
|
ashamaa
|
|
"I don't understand"
|
nan galle, hin hubanne
|
|
"I understand"
|
na gale, hubadhee jira
|
|
"I want to be alone"
|
qobaa koo ta'uun barbaada
|
|
"I'll call back"
|
deebiseen bilbila
|
|
"I'm sorry" (empathetic)
|
nan gadda
|
|
"it's not possible"
|
hin danda'amu
|
|
"it's nothing"
|
homa miti
|
|
"it's possible"
|
danda'ama
|
|
"may I ___?"
|
___ laata?
|
|
"never mind/no matter"
|
hin yaadin
|
|
"no problem"
|
rakoon hin jiru
|
|
"Of course"
|
dhugaadhuma
|
|
"oh my goodness"
|
wayyoo
|
|
"OK / all right"
|
tole, haa ta'u
|
|
"Once upon a time"
|
durdur, bara duri
|
|
"see you"
|
wal agarra
|
|
"Thank you"
|
galatoomi / galatooma
|
|
"there it is"
|
kuunnoo
|
|
"What happened to you/what's wrong?"
|
maal taate?
|
|
"why not?"
|
maalif hin taane?
|